Główna Konie Bilety Lotnicze Ryanair Wizzair Wycieczki Alpy Bilety Rzeszów Mapa Podkarpacia Tanie Loty
Kamera Rzeszów Bilety Autokarowe Zdrowie i Uroda Ciąża i Poród Dieta i Odchudzanie Wypożyczalnia Pizza Rzeszów
DODAJ OFERTE Aktualności BANERY REKLAMA Prywatność Kontakt Foto Wycieczki Rzeszów MTB Rzeszów
Agroturystyka
Apartamenty
Biura turystyczne
Domki letniskowe i wypoczynkowe
Hotele i Motele
Ośrodki wczasowe i wypoczynkowe
Pensjonaty i Pokoje Gościnne, Kwatery
Pola namiotowe
Przewodnicy i Piloci
Pływalnie i Baseny
Restauracje i Gastronomia
Sanatoria
Schroniska
Sklepy sportowe i turystyczne
Stadniny koni
Wędkarstwo
Wyciągi narciarskie
Wypożyczalnie i inne usługi turystyczne
Dodaj ofertę
Gdzie spędzisz Wakacje 2011?
Bieszczady
Beskid Niski
Pogórze
W mieście
U rodziny
Ze znajomymi
Wyniki :: Więcej

.: Magurski Park Narodowy

Osoby zainteresowane szczegółowymi informacjami na temat Magurskiego Parku Narodowego odsyłamy na stronę domową Parku: www.MagurskiPN.pl
Dziękujemy Dyrekcji Parku za możliwość wykorzystania zebranych materiałów w celu jego prezentacji na naszej stronie.

CHARAKTERYSTYKA MAGURSKIEGO PARKU NARODOWEGO
Materiały zebrał i opracował: Maciej Perenc

  1. Położenie
  2. Utworzenie Magurskiego PN
  3. Ochrona przyrody i jej główne cele
  4. Rzeźba, geologia i geomorfologia
  5. Hydrologia
  6. Klimat
  7. Flora
  8. Fauna
  9. Powierzchnia MPN
  10. Granice Parku
1. Położenie

Park leży w południowej części kraju, w Beskidzie Niskim, przy granicy z Republiką Słowacką na terenie województwa Podkarpackiego (90%) i Małopolskiego /powiat: Pilniki, Sękowa/. Obejmuje on znaczną część obszaru źródłowego Wisłoki jakim jest masyw Magury Wątkowskiej, który jest fragmentem głównego grzbietu karpackiego.
Granice Magurskiego Parku Narodowego charakteryzują się bardzo nieregularnym przebiegiem. Stanowią kompromis między dążeniami ludności miejscowej do gospodarczego wykorzystywania terenu a realizowanymi przez Park zadaniami ochrony przyrody. Ich łączna długość wynosi ok. 380 km . Od strony południowej granicą MPN jest granica państwowa ze Słowacją długości ok. 14 km . Na południowym wschodzie Park graniczy z lasami Nadleśnictwa Dukla. Ponadto Park sąsiaduje z gruntami jeszcze dwóch nadleśnictw: Kołaczyce (od północy) i Gorlice (od zachodu). MPN graniczy również z lasami stanowiącymi własność inną niż państwowa oraz użytkami rolnymi. Zwracają uwagę duże enklawy lasów będących własnością gmin Krempna i Dukla, lasów prywatnych oraz prywatnych gruntów rolnych, które są zlokalizowane w południowej części Parku.



2. Utworzenie Magurskiego Parku Narodowego

Koncepcja objęcia najwyższą formą ochrony reprezentatywnego fragmentu Beskidu Niskiego została wysunięta w programie ochrony krajobrazu Polski przez Komitet Ochrony Przyrody i Jej Zasobów PAN. Popierały ją również Polskie Towarzystwo Leśne i Zakład Ochrony Przyrody i Zasobów Naturalnych PAN Kraków. Autorzy koncepcji (Faliński J. B., Kozłowski S., Smólski S.) lokalizowali projektowany Park Narodowy o powierzchni ok. 13 000 ha w rejonie Magury Małastowskiej i Wątkowskiej.
Szczegółowy projekt Magurskiego Parku Narodowego opracowali: prof. dr hab. S. Michalik i mgr inż. J. Szafrański. Powołanie do życia Magurskiego Parku Narodowego na mocy rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 24 listopada 1994 roku (Dz. U. Nr 126, poz. 618) z mocą obowiązującą od 1 stycznia 1995 roku, było poprzedzone negocjacjami z władzami samorządowymi gmin, na terenie których tworzono Park oraz pracownikami likwidowanego Nadleśnictwa Żmigród. Dyrekcja MPN mieści się w miejscowości Krempna. Symbolem parku jest orlik krzykliwy. 



3. Ochrona przyrody i jej główne cele

Ochronie ścisłej podlega w Parku 2 408 ha /12%/, częściowej 16 036 /82%/, a krajobrazowej 995 ha /6%/ jego całkowitej powierzchni. W 2001 roku Park odwiedziło około 40 000 zwiedzających Do ich dyspozycji jest 75 km szlaków pieszych W obecnych granicach Magurski Park Narodowy chroni:

§

faunę i florę która w tej części Karpat ma charakter przejściowy pomiedzy Karpatami Zach i Pd-Wsch /udział gatunków wschodniokarpackich i zachodniokarpackich oraz gatunków górskich i ciepłolubnych/

§
 
tereny źródliskowe Wisłoki i jej dopływów I i II rzędu - poprawa stosunków hydrologicznych Wisłoki poprzez utworzenie Parku jest jednym z jego głównych celów /przeciwdziałanie powodziom, zabezpieczenie miast w wodę pitną/

§

fragmenty puszczy karpackiej ze starodrzewiem bukowym i jodłowym z ostojami dużych drapieżnych ptaków i ssaków, w tym niedźwiedzia i wilka

§

ekosystemy półnaturalne /łąki i pastwiska/

§

pamiątki kultury materialnej szczególnie związane z osadnictwem Łemkowskim


4. Rzeźba, geologia i geomorfologia

Krajobraz parku to typowy dla Beskidu Niskiego krajobraz gór średnich i niskich. MaPN jest położony w Zachodnich Karpatach Zewnętrznych. Pod względem budowy geologicznej dominują skały fliszowe płaszczowiny magurskiej /w części zachodniej/ i płaszczowina dukielska /w części wschodniej/.
Na uwagę turysty zasługują szczególnie efekty procesów wietrzeniowych, zwłaszcza w obrębie bardziej odpornych na wietrzenie warstw magurskich. Piękno i unikatowość tych form było podstawą już wcześniejszego objęcia ich szczególną ochroną - rezerwat "Kornuty", czy pomnik przyrody "Diabli Kamień". Interesujące są również zgrupowania skałek w obrębie Góry Zamczysko w rejonie Mrukowej czy wodospadu nad Foluszem. Wspomnieć należy także o występujących tu jaskiniach, z których najdłuższa na terenie Karpat Fliszowych Jaskinia Mroczna znajduje się w obrębie rezerwatu "Kornuty" i posiada łączną długość korytarzy 175 m.

Główną częścią parku jest grzbiet Magury Wątkowskiej z kulminacją na Wątkowej (847 m n.p.m.). Jego północne stoki są pokrojone źródłami potoków Bednarka i Kłopotnica. Wschodnia część Magury uformowała się w ciąg pojedynczych garbów oddzielonych dolinami potoków i głębokimi przełęczami. Dłuższe pasma występują na południu parku gdzie wyraziste akcenty stanowią wzgórza Nad Tysowym (713 m n.p.m.), Wielka Góra (719 m n.p.m.) i Baranie (728 m n.p.m.), oddzielone od siebie przełęczą nad Ożenną, Ciechanią i Olchowcem.



5. Hydrologia

Na terenie parku znajdują się źródliska Wisłoki. Rzeka ta wraz ze swoimi licznymi dopływami jest ważnym elementem krajobrazu parku. Ta typowo górska rzeka tworzy malownicze przełomy i zakola. Często zmienia kierunek, zazwyczaj po przyjęciu większego dopływu. Od południa zasilają ją Ryjak, Krempna i Wilsznia a od północy Świerzówka i Reszówka.
Na obszarze Magurskiego Parku Narodowego obserwujemy silnie rozbudowane systemy młak, źródeł i niewielkich, często okresowych cieków. Ich występowanie warunkuje przepuszczalność podłoża. Zazwyczaj tworzą się one na północnych stokach wzniesień, gdzie obserwujemy dłuższe zaleganie pokrywy śnieżnej. Charakterystyczne dla terenu Parku są malownicze kotły źródliskowe większych cieków, z których największy i najbardziej znany jest kocioł źródliskowy Kłopotnicy.



6. Klimat
MgPN leży na pograniczu dwóch pięter klimatycznych:
  • klimatu umiarkowanie ciepłego
    panuje do wysokości 680 m. npm /700 m. npm/, średnia roczna temp od +6oC do +8oC, roczna suma opadów dochodzi do 1000 mm.,w dolinach, szczególnie w pobliżu wód występują zamglenia nasilające się późną wiosną i latem, jesienią i zimą w czasie bezwietrznej pogody można obserwować zjawisko inwersji temperatury /tworzą się wówczas tzw.zmrozowiska/, chłodne powietrze nasycone mgłą gromadzi się w dolinach górskich, zaś szczyty gór pozostające w masach cieplejszego powietrza wynurzają się z morza mgieł pokrywa śnieżna utrzymuje się od grudnia do marca
  • klimatu umiarkowanie chłodnego
    panuje na grzbietach górskich na wysokościach od 680 m. npm do 1080 m. npm, średnia roczna temp od +4oC do +6oC, roczna suma opadów od 1000 mm do 1500 mm.,północne i pn-zach wiatry przynoszą masy wilgotnego powietrza, które na stokach górskich dają obfite opady deszczu i śniegu,wiosną i jesienią zdarzają się wiatry halne przynoszące w zimie odwilż, a latem intensywne deszcze,śnieg pojawia się pod koniec listopada lub na początku grudnia, a pokrywa śnieżna nie przekracza na ogół 0,5 m. grubości i utrzymuje się na stokach pd do połowy marca, a na stokach pn.do połowy kwietnia


7. Flora

Szata roślinna parku ma charakter piętrowy oraz znamiona obszaru przejściowego między Karpatami Wschodnimi i Zachodnimi. W zespołach roślinnych zaznacza się stała obecność typowych gatunków podgórskich, ciepłolubnych i kserotermicznych. W 10 zbiorowiskach roślinnych zdecydowanie przeważają zbiorowiska leśne, które zajmują 18 531 ha /93% pow./. W piętrze pogórza (do 530 m n.p.m.- zajmuje połowę pow.Parku/ zachowały się fragmenty grądu, olszynki karpackiej i olszynki bagiennej. W reglu dolnym (od 530 m n.p.m. po szczyty) przeważa żyzna buczyna karpacka . Znaczną powierzchnię zajmują także bory jodłowe, świerkowo-jodłowe oraz sosnowe sztucznego pochodzenia. W strukturze powierzchniowej lasów na uwagę zasługuje mały udział świerka /2%/, a duży buka /46%/, sosny /21%/ i jodły /14%/ co świadczy o dużej ich naturalności.

Terenowa inwentaryzacja prowadzona w ramach Planu Ochrony ujawniła występowanie na terenie Parku 759 gatunków roślin naczyniowych. Flora MPN ma charakter przejściowy między Karpatami Wschodnimi a Zachodnimi. Udział elementu wschodniego, obejmującego 7 gatunków jest podobny jak zachodniego, który na terenie Parku reprezentuje 8 gatunków.

Na terenie MPN stwierdzono występowanie 74 gatunków górskich, w tym 2 subalpejskie), 22 ogólnogórskie), 44 reglowe, oraz 6 podgórskich. Łącznie gatunki górskie stanowią 9,75% całej flory MPN,

Dużą rolę we florze Parku odgrywają rośliny kserotermiczne (ciepłolubne), reprezentowane przez 58 gatunków. O wysokich walorach florystycznych Magurskiego Parku Narodowego świadczy występowanie 48 gatunków objętych ochroną całkowitą i 11 częściową.

Na terenie Parku występuje 12 gatunków roślin naczyniowych umieszczonych na "czerwonej liście". Są to m.in. storczyk Fucha, storczyk męski, storczyk samczy, kruszczyk błotny, rosiczka okrągłolistna, buławnik wielokwiatowy.
Wśród innych grup systematycznych stwierdzono występowanie na terenie MPN:

  • 163 taksonów mchów, z czego 42 to gatunki górskie a 22 gatunki nie były dotychczas podawane z polskich części Beskidu Niskiego.
  • 51 gatunków i 2 odmiany wątrobowców (26 gatunków to taksony górskie)
  • 51 gatunków śluzowców
  • 463 gatunki grzybów wielkoowocnikowych. Wśród nich 12 gatunków to grzyby podlegające ochronie całkowitej.


8. Fauna

Magurski Park Narodowy obejmuje jedną z najbogatszych w Karpatach ostoi fauny leśnej, typowej dla piętra dolnoreglowego i pogórza. Ma ona charakter przejściowy, miedzy Karpatami Zachodnimi i Wschodnimi, przy czym cechy wschodniokarpackie są silniej zaznaczone. Zauważa się tutaj prawie całkowity brak elementów wysokogórskich, co wiąże się z niewielką wysokością tutejszych wzniesień.
W Magurskim Parku stwierdzono występowanie 21 gatunków dużych i średnich ssaków, m.in Bóbr, piżmak, niedźwiedź, wilk, jenot, borsuk, ryś , żbik łoś.

Gatunkami najbardziej zagrożonymi i wymagającymi specjalnej troski są żbik i ryś. Wyjątkowo cenna jest obecność w Parku żbika. Gatunek ten należy do zwierząt ginących w kraju. Jedyne znane stanowiska są położone w Karpatach, a na terenie MPN bytują dwie rodziny.
Ryś na skutek nieprzemyślanej polityki łowieckiej stał się w Karpatach i w Polsce zwierzęciem rzadkim i zagrożonym, ale oprócz Karpat występuje także w pn-wsch. części kraju. W Parku jego liczebność oceniana jest na około 10 osobników.
Gatunkiem bardzo nielicznym jest w Parku niedźwiedź. Jego sytuacja jest jednak dość stabilna, gdyż na obszarze Karpat Polskich żyje około 100 niedźwiedzi. Ostatnim z gatunków wymagających specjalnej troski jest łoś, którego liczebność ocenia się na 10-15 osobników.
Dużym ssakiem drapieżnym jest na terenie Magurskiego PN wilk. Jego liczebność w Parku i otulinie nie przekracza 20 osobników (2 lub 3 watahy), jednak średnie zagęszczenie jest dość wysokie i wynosi około 10 osobników na 100-200 km2.

W grupie małych ssaków i nietoperzy stwierdzono występowanie na terenie Magurskiego PN 34 gatunków, z których 9 należy do rzędu owadożernych , 15 gatunków do gryzoni i 10 do nietoperzy. Na terenie Magurskiego PN stwierdzono obecność 115 gatunków ptaków lęgowych.
Do bardziej interesujących i jednocześnie silnie zagrożonych ptaków lęgowych należą drapieżne. Z 19 gatunków gnieżdżących się w Polsce, 13 występuje w Karpatach, a 7 z nich przystępuje do lęgów w Magurskim PN. Najliczniejszy jest myszołów którego zagęszczenie wynosi około 75 par/100 km2 i należy do najwyższych w kraju. Drugim pod względem liczebności ptakiem drapieżnym jest orlik krzykliwy ( Gatunek ten - umieszczony w "Polskiej czerwonej księdze zwierząt" - gnieździ się na tym terenie w liczbie około 46 par, co daje zagęszczenie 23 pary/100 km2 , również jedno z najwyższych w Polsce. . Na terenie Parku pojawiają się również 2 dalsze gatunki, przystępujące do lęgów w niedalekim sąsiedztwie - orzeł przedni i kania ruda .Stwarza to możliwość ich osiedlenia się na omawianym obszarze.
Interesującą i również zagrożoną grupą ptaków są sowy. Z 9 gatunków gnieżdżących się w Polsce, aż 7 przystępuje do lęgów w Magurskim PN. Najliczniejszą sową jest w Parku puszczyk uralski Ten borealno-górski gatunek występuje w zagęszczeniu około 60 par/100 km2, najwyższym w kraju a prawdopodobnie również w Europie. Szacunkowe wyliczenia wskazują, iż na terenie Magurskiego PN gnieździ się około 100 par tj. 20-30% populacji krajowej, dzięki czemu Park spełnia wymogi ostoi o randze krajowej.
Z pośród płazów spotyka się 5 gatunków, m.in. traszka górska, traszka karpacka

Gady są w Parku nieliczne, najpospolitsza jest jaszczurka żyworodna żmija zygzakowata. Jeden raz obserwowano gniewosza plamistego. Natomiast nie udało się stwierdzić obecności węża Eskulapa, który notowany jest z obszaru Beskidu Niskiego, ale z terenów położonych na wschód od Magurskiego PN.

W badaniach, które objęły 3 największe cieki - Wisłokę, Ryjak i Wilsznię oraz 5 mniejszych potoków, stwierdzono występowanie 12 gatunków ryb. Zdecydowanym dominantem pod względem liczebności jest strzebla potokowa, a w dalszej kolejności: kleń i brzanka interesujące jest występowanie piekielnicy - gatunku który w Polsce należy do najbardziej zagrożonych.

W ostatnich 3 latach stwierdzono występowanie 61 gatunków motyli, a łącznie z danymi innych autorów aktualna lista motyli dziennych obejmuje 75 gatunków. Znacznie bogatszy jest spis gatunków wykazywanych z terenu Beskidu Niskiego na przestrzeni ostatnich osiemdziesięciu lat. Obejmuje on 102 gatunki, w tym 79 stwierdzonych w aktualnych granicach Parku. Obecnie nie występują już tak rzadkie i okazałe motyle, jak Apollo.in: niepylak apollo, który jeszcze przed 40 laty był tu obserwowany. Również niepylak mnemozyna nie został stwierdzony ostatnio w Parku, chociaż notowany jest lokalnie przy jego pn.-wsch. krańcach.
Lista owadów trzmielowatych stwierdzonych podczas badań obejmuje 15 gatunków trzmieli i 6 gatunków trzmielców. W przypadku pierwszej grupy jest to 50% wszystkich gatunków znanych w Polsce, a w przypadku drugiej - 80%. Wymienione owady są ważne dla funkcjonowania zespołów roślin Magurskiego PN, gdyż jak stwierdzono zapylają łącznie około 80 gatunków roślin.
Na terenie MPN licznie występuje nadobnica alpejska ginący w kraju gatunek chrząszcza.



9. Powierzchnia Parku

Dokładne pomiary geodezyjne przeprowadzone w ramach Planu Ochrony Magurskiego Parku Narodowego pozwoliły ustalić rzeczywistą powierzchnię Parku. Wynosi ona 19 439 ha i jest położona na terenie siedmiu gmin:

Lipinki – powiat gorlicki _ województwo małopolskie,
Sękowa – powiat gorlicki _województwo małopolskie,
Dębowiec – powiat jasielski _ województwo podkarpackie,
Krempna – powiat jasielski _ województwo podkarpackie,
Nowy Żmigród – powiat jasielski _ województwo podkarpackie,
Osiek Jasielski – powiat jasielski _ województwo podkarpackie,
Dukla – powiat krośnieński _ województwo podkarpackie.

Zdecydowana większość (90%) powierzchni Magurskiego Parku Narodowego leży w województwie podkarpackim, jedynie północno – zachodni fragment terenu Parku należy do województwa małopolskiego.
W chwili utworzenia Magurskiego Parku Narodowego, na mocy rozporządzenia Rady Ministrów (Dz. U. Nr 126, poz. 618) powstała również jego otulina o powierzchni 22 697 ha. W jej skład wchodzą grunty zabudowane, grunty użytkowane rolniczo oraz lasy będące własnością osób fizycznych, prawnych i Skarbu Państwa.



10. Granice Parku

Granice Magurskiego Parku Narodowego charakteryzują się bardzo nieregularnym przebiegiem. Stanowią kompromis między dążeniami ludności miejscowej do gospodarczego wykorzystywania terenu a realizowanymi przez Park zadaniami ochrony przyrody. Ich łączna długość wynosi ok. 380 km . Od strony południowej granicą MPN jest granica państwowa ze Słowacją długości ok. 14 km . Na południowym wschodzie Park graniczy z lasami Nadleśnictwa Dukla. Ponadto Park sąsiaduje z gruntami jeszcze dwóch nadleśnictw: Kołaczyce  (od północy) i Gorlice (od zachodu). MPN graniczy również z lasami stanowiącymi własność inną niż państwowa oraz użytkami rolnymi. Zwracają uwagę duże enklawy lasów będących własnością gmin Krempna i Dukla, lasów prywatnych oraz prywatnych gruntów rolnych, które są zlokalizowane w południowej części Parku. Pozytywny jest natomiast fakt, że 99% powierzchni Magurkiego Parku Narodowego znajduje się w jednym kompleksie.
Granica Otuliny Magurskiego Parku Narodowego jest w większości oparta na drogach biegnących między miejscowościami sąsiadującymi z Parkiem. Północno – zachodni, północny i północno – wschodni fragment granicy otuliny wyznaczają drogi łączące wsie: Bartne, Bednarka, Wapienne, Rozdziele, Lipinki, Bednarka, Pielgrzymka, Samoklęski, Mrukowa, Brzezowa, Skalnik, Kąty i Myscowa. Zachodni fragment granicy otuliny Parku biegnie od granicy państwowej ze Słowacją doliną Wisłoki i dalej doliną, w której istniała niegdyś wieś Czarne. Następnie przechodzi przez grzbiet góry Ochabisko, schodzi do wsi Wołowiec  i u podnóża góry Mareszka, doliną potoku Bartnianka dochodzi do miejscowości Bartne. Wschodni fragment granicy otuliny MPN od wsi Myscowa otacza łukiem górę Suchania i dochodzi do wsi Polany. Dalej doliną potoku Wilsznia biegnie do wsi Olchowiec, gdzie łączy się z granicą Parku. Południowo – wschodni fragment terenu MPN – grunty dziś nieistniejącej wsi Wilsznia nie są otoczone strefą ochronną (otuliną). Park posiada otulinę wewnętrzną, którą tworzą tereny zabudowane i użytki rolne wsi: Świątkowa Mała, Świątkowa Wielka, Kotań, Krempna i Polany.



.: Zobacz także

Administracja
Atrakcje turystyczne
Beskid Niski
Informacja Turystyczna
Kolejki wąskotorowe
Media podkarpackie
Muzea
Parki i rezerwaty
Prezentacje Gmin i Powiatów
Roweromania
Szlaki turystyczne
Twierdza Przemyśl
Uzdrowiska
Zamki Podkarpacia
Zielone granice
ZZ Biegi
Podkarpackie
Bilety Autobusowe
Bilety Lotnicze RyanAir
Bilety Lotnicze WizzAir
Ciekawe linki! Zgłoś/Dodaj
Hej! Na Grzyby!
Jaki namiot?
Mapy, Mapa OnLine
O ikonie słów kilka
Tanie Bilety Lotnicze
Turystyczna Piosenka
Wyciągi, warunki narciarskie, pokrywa, temp.
Zamek w Łańcucie
Księga gości
Forum
Galeria zdjęć
Szukaj...
Apartamenty Rzeszów
Autokar Europa
Bieszczady
Jazda Konna, Konie
Mapa Podkarpacia
Ogłoszenia Motoryzacyjne
Portal Rolniczy
Login:

Hasło:

Zapomniałem hasło

Oferty Agroturystyka | Apartamenty | Biura turystyczne | Domki letniskowe i wypoczynkowe | Hotele i Motele | Ośrodki wczasowe i wypoczynkowe | Pensjonaty i Pokoje Gościnne, Kwatery | Pola namiotowe | Przewodnicy i Piloci | Pływalnie i Baseny | Restauracje i Gastronomia | Sanatoria | Schroniska | Sklepy sportowe i turystyczne | Stadniny koni | Wędkarstwo | Wyciągi narciarskie | Wypożyczalnie i inne usługi turystyczne | Muzea | Parki | Roweromania | Szlaki turystyczne | Zamki | Grzyby | Uzdrowiska
SERWISY WSPÓŁPRACUJĄCE
         
         
Jeżeli jesteś zainteresowany współpracą z nami napisz do nas.
Copyright © Podkarpacki Portal Turystyczny & kwiateek & gate.cd 2003 - 2017 Wszelkie prawa zastrzeżone
Czas generowania strony: 0.012 secs