Główna Konie Bilety Lotnicze Ryanair Wizzair Wycieczki Alpy Bilety Rzeszów Mapa Podkarpacia Tanie Loty
Kamera Rzeszów Bilety Autokarowe Zdrowie i Uroda Ciąża i Poród Dieta i Odchudzanie Wypożyczalnia Pizza Rzeszów
DODAJ OFERTE Aktualności BANERY REKLAMA Prywatność Kontakt Foto Wycieczki Rzeszów MTB Rzeszów
Agroturystyka
Apartamenty
Biura turystyczne
Domki letniskowe i wypoczynkowe
Hotele i Motele
Ośrodki wczasowe i wypoczynkowe
Pensjonaty i Pokoje Gościnne, Kwatery
Pola namiotowe
Przewodnicy i Piloci
Pływalnie i Baseny
Restauracje i Gastronomia
Sanatoria
Schroniska
Sklepy sportowe i turystyczne
Stadniny koni
Wędkarstwo
Wyciągi narciarskie
Wypożyczalnie i inne usługi turystyczne
Dodaj ofertę
Gdzie spędzisz Wakacje 2011?
Bieszczady
Beskid Niski
Pogórze
W mieście
U rodziny
Ze znajomymi
Wyniki :: Więcej

.: Miasto Radymno

Radymno to miasto południowo - wschodniej Polski położone w Bramie Przemyskiej, na lessowym płaskowyżu Pogórza Karpackiego przechodzącego tutaj w dolinę Sanu, rozlokowane na jego lewym brzegu nad rzeką Radą, przy drodze międzynarodowej A - 4 Kraków - Korczowa (Granica Państwa) - Lwów.
Centrum miasta usytuowane w otoczeniu Rynku posiada zabytkowy układ urbanistyczny sięgający XIV – XVw, przekształcony w późniejszych wiekach, głównie w XVIII – XIX w., z powodu budowy dróg oraz regulacji zabudowy. W obrębie miasta zachowało się kilkadziesiąt zabytkowych budowli, w większości domów i kamieniczek z XIX i początków XXw. W Rynku zwraca uwagę hala targowa zbudowana około 1918r (galeria). Nieopodal Rynku kościół parafialny pod wezwaniem św. Wawrzyńca, murowany, zbudowany w latach 1724 – 1773 w stylu barokowym. Przy kościele dzwonnica z 1729r. oraz plebania z drugiej połowy XVIII w. Na terenie dawnej posiadłości biskupiej przy ul. Lwowskiej zachowały się: czworaki, spichlerz, brama, a przy ul. Budowlanych - w tym samym kompleksie - dworek z około 1920r.
Największą atrakcją turystyczną, będącą jeszcze nie do końca wykorzystaną (co może być atrakcyjne tak dla inwestorów jak i dla turystów szukających ucieczki od zbyt skomercjalizowanych ośrodków), jest zbiornik wodny o powierzchni ok. 70 ha mający wodę I klasy czystości. W sezonie letnim można wypożyczyć sprzęt pływający, funkcjonuje kąpielisko strzeżone.
W sezonie wędkarskim (01 stycznia do 31 grudnia) można pokusić się o złowienie rekordowej ryby. Istnieje możliwość zakwaterowania, w mieście do dyspozycji gości jest przez cały rok 201 miejsc noclegowych. Informacje można uzyskać pod nr tel. 0 - 16 - 6281027.

Dziękujemy Urzędowi Miasta Miasta w Radymnie za przekazanie materiałów.
Zapraszamy na stronę www.Radymno.pl

  1. Historia Radymna
1. Historia Radymna

Najstarsze ślady osadnictwa na terenie Radymna sięgają czasów neolitu. W 1958r. Nieopodal dzisiejszej cegielni odkryto pozostałości dużej osady z II-III w. naszej ery.  Kronikarze (Długosz) wspominają o istnieniu w czasach przedpiastowskich lechickiego plemienia Radymiczan od których być może wywodzi się dzisiejsza nazwa miasta. W 1366r. Bernard z Szynwałdu otrzymał od króla Kazimierza Wielkiego  zezwolenie na założenie osady lokowanej na polach zwanych Radymnie wcześniej już zaludnionej. W 1377r. Książę Władysław Opolski nadał Mikołajowi zwanemu Żelazna Głowa sołectwo we wsi Radymno z prawem pobierania czynszów od kramów. Królowa Maria  (córka Ludwika Węgierskiego) w 1384r. darowała  Radymno biskupom przemyskim. W 1431r. król Władysław Jagiełło nadał wsi Radymno prawa miejskie z przywilejem cotygodniowych i dorocznego jarmarku na Świętego Wawrzyńca, potwierdzonym w 1467r. przez króla Kazimierza Jagiellończyka. Z racji położenia przy spławnej rzece (San) oraz uczęszczanym szlaku handlowym już w VI wieku Radymno stanowiło ruchliwy ośrodek targowy i rzemieślniczy z licznymi cechami (m. in. rzeźniczy, sitniczy czyli powroźniczy). Tutejsi powroźnicy zaopatrywali w liny flotę królewską Władysława IV. Położenie geograficzne z jednej strony było czynnikiem stymulującym rozwój z drugiej zaś przyczyniało się do częstych zniszczeń wojennych (w 1488r. Wołosi, w 1502r. i w 1624r. Tatarzy). Drewniana zabudowa i duży przepływ ludności sprzyjały niszczącym pożarom (1603, 1638, 1647r.). W każdym przypadku miasteczko wznosiło się z ruin. Pomimo zbudowania w 1625r. wałów i parkanów Radymno było zdobywane kolejno przez Szwedów w 1656r. i Węgrów Rakoczego w 1657r. Później nastąpił okres wzlotów i upadków z przewagą tych drugich i nawet nadanie przywileju "na fundamencie dawnych praw" przez biskupa Wacława H. Sierakowskiego, celem podniesienia z ruin, nie spowodowało wyraźnego rozwoju miasta. Rozwój aczkolwiek powolny miał jednak miejsce bo w połowie XVIII wieku Radymno posiadało 1200 mieszkańców i 154 domy, 3 kościoły, szpital dla ubogich, szkółkę parafialną i 2 cegielnie. Dopiero XIX wiek przynosi ożywienie. W latach 1857-67 Radymno było siedzibą powiatu, w 1893r. powstał urząd podatkowy, w 1884r. zawiązane zostało Towarzystwo Powroźnicze a w 1893r. zbudowano nowy zakład powroźniczy, w 1874r. otwarto nową szkołę. Powstały w tym okresie; Towarzystwo Oświaty Ludowej, Towarzystwo Gimnastyczne "Sokół", Straż Ogniowa, wybudowano obszerny ratusz (przełom XIX-XX wieku). Pod koniec XIX wieku Radymno liczyło 2700 mieszkańców. Po II wojnie światowej miasto liczyło 3500 mieszkańców. Po wyzwoleniu reaktywowano Pierwsze Krajowe Towarzystwo Powroźnicze oraz utworzono powiat radymniański, który istniał do 1960r. W latach 60-tych zaczął się kolejny etap rozwoju gospodarczego, powstały nowe zakłady pracy, m. in. Zakład Eksploatacji Kruszywa (w 1968r.) mający znaczący wpływ na ukierunkowanie rozwoju Radymna poprzez powstały po eksploatacji zbiornik wodny o powierzchni ok. 70ha, stanowiący szansę rozwoju turystyki.

HISTORIA PARAFII RADYMNIAŃSKIEJ
Historia parafii radymniańskiej sięga początków diecezji przemyskiej. Kazimierz Wielki wydając w Sandomierzu 1.II.1366 roku dokument lokacyjny Radymna dla Bernarda z Szynwałdu, przeznacza 2 łany na uposażenie kościoła parafialnego. Zaznaczyć tu trzeba, że nazwa miejscowości pochodzi od nazwy rzeki określanej wtedy „Radimpna” i obejmuje zarówno lewobrzeżną, jak i prawobrzeżną jej część.
W 1377 roku ks. Władysław Opolczyk, wielkorządca Rusi z ramienia króla Ludwika Węgierskiego, nadaje osadzie prawo magdeburskie, które gwarantowało lepsze warunki ekonomiczne rozwoju Radymna. Podobnie ofiarowanie tej wsi przez jego córkę, królową Marię, biskupom przemyskim, stanowiło korzystną okoliczność, bo potem kapelan króla Jagiełły, bp Janusz Lubieński, jako pasterz naszej diecezji, wyjednał od monarchy prawa miejskie dla miejscowości.
Pierwotne centrum osadnicze Prochaska, Gottfried i Burszta zgodnie umieszczają na prawym brzegu Rady, uzasadniając to usytuowaniem kościoła św. Mikołaja, dworu biskupiego i wójtostwa. Dopiero nadanie praw miejskich Radymnu w 1431 roku przesunęło środek ciężkości osady na wzgórze północne, dotąd mniej zagospodarowane, co ułatwiło wytyczenie rynku i regularnych ulic.
W związku z tym wybudowany przy rynku kościół św. Wawrzyńca, który siłą rzeczy stał się kościołem parafialnym, przejął także uposażenie kościoła świętomikołajskiego, który odtąd stal się filialnym, zarządzanym przez komendarza zależnego od proboszcza w Radymnie. Pierwszy znany z imienia proboszcz, ks. Jerzy, występuje pod rokiem 1420, w tym też roku występuje kanonik Kapituły Przemyskiej, Mikołaj z Radymna, co może dowodzić istnienia jakiejś szkółki przy parafii.
Korzystniejsze położenie kościoła św. Wawrzyńca, będącego świątynią miejską, zaowocowało zwiększeniem liczebności duchowieństwa. Poza komendarzem dla Skołoszowa, występuje wikary, dwóch altarzystów: jeden dla altarii tzw. Literackiej, drugi - św. Wawrzyńca, prepozyt kościoła szpitalnego św. Ducha i kaznodzieja, którym w 1546 roku był Jan Hieronim Piekarski.
Tan ostatni nie zapisał się zbyt chlubnie w dziejach parafii, bo pochodząc ze szlachty (pieczętował się herbem „Topór”) sprzyjał szerzącym się wtedy nowinkom religijnym i skłaniał się ku protestantyzmowi. Oczyszczony z zarzutów otrzymuje probostwo w Chyrowie, które trzyma tylko do 1554 roku, a odtąd staje się pastorem zboru kalwińskiego, a potem ministrem arian, tzw. „braci polskich” na Podlasiu.
W Radymnie, podobnie jak w Brzozowie, zamiejscowej siedzibie biskupa, obradował synod diecezjalny w 1529 roku, którego uchwały dotyczą składek na budowę katedry, troski o poziom intelektualno – moralny duchowieństwa, przepisów odnośnie służby Bożej, a nawet pewnych zarządzeń natury gospodarczej.
Niestety przychodzą na Radymno chwile najazdu tatarskiego w 1623 i 1624 roku, które niszczą prawie całkowicie miasto, a później wszystkie niedole wieku XVII. Spalony kościół św. Wawrzyńca odbudował „wielmożny pan Chodorecki” dopiero w 1670 roku. Ponieważ był on drewniany, proboszcz ks. Sebastian Zawadzki, którego podobiznę utrwalono w zakrystii, wzniósł obecny murowany przed rokiem 1730.                                                          Proboszczowie w Radymnie zostawali lub bywali biskupami: Stanisław Grochowski, Ludwik Załuski, Franciszek Szembek i Andrzej Pruski. Parafia była bardzo rozległa i obejmowała przed usamodzielnieniem Michałówki (1763) poza Radymnem 10 wsi: (Skołoszów był traktowany jako przedmieście Radymna), Sośnica, Święte, Drohojów, Zadąbrowie, Zamiechów (2 część do Łowiec), Zamojsce, Duńkowice, Grabowiec, Nienowice i Michałówka. Była to więc i parafia bogata.
Pod rządami austriackimi zlikwidowane zostały: kościół w Skołoszowie i szpitalny w samym mieście, zniesione beneficja proste obu altarzystów i kaznodziei. Piękne stalle z obrazami doktorów Kościoła i Patronów Polski świeciły pustkami. Probostwo należało do kapituły katedralnej w Przemyślu, która wyręczała się komendarzami i wikarymi. Z tych jedynie ks. Leon Pastor przejawił więcej troski remontując gruntownie kościół w 1891r. Następny gruntowny remont to nowe czasy ks. Ludwika Dyszyńskiego i ks. Kazimierza Goleni. Kościół otrzymuje polichromię w wykonaniu Stanisława Jakubczyka, nowe tynki zewnętrzne, miedziany dach, a potem następuje restauracja wnętrza. Złotem świecą szaty Apostołów i dalmatyki świętych diakonów z wielkiego ołtarza, do dawnego blasku wróciły też dwa ołtarze boczne, pozostałe są w trakcie renowacji. Przy kościele funkcjonuje przedszkole parafialne i prężnie działa duszpasterstwo grup specjalnych, zwłaszcza dynamicznie rozwijają się Kręgi Rodzin.
Temat opracowany dzięki życzliwości ks. Kazimierza Goleni - proboszcza parafii Radymniańskiej.

Przywilej lokacyjny Miasta Radymna
z 1431 roku.

W imię Pańskie, amen. Na wieczną rzeczy pamiątkę. Aby błąd zapomnienia podczas biegu czasu na przyszłość nie był ze szkodą innych królów i książąt, rada (nasza) postanowiła, aby tym pismem związać i tym zapiskiem świadectwo utrwalić, aby z upływem czasu dzieła nie zanikały. Dlatego my Władysław, z Bożej łaski król Polski, a także najwyższy książę ziem: krakowskiej, sandomierskiej, sieradzkiej, łęczyckiej, Kujaw i Litwy, pan i dziedzic Pomorza i Rusi, oznajmiamy tym pismem, komu o tym wiedzieć należy, wszystkim obecnym i przyszłym, mającym niniejszą zapiskę. Ponieważ jest rzeczą oczywistą, że z przyjęcia godności każdego urzędu bylibyśmy zobowiązani pomnażać korzyści poddanych naszego królestwa, wszelako zaraz pobudza nas skuteczniejsza troska, ażebyśmy do powiększania dóbr świętego Kościoła nawracali dusze i przygotowywali umysły, ażeby czasu szczęśliwego naszego panowania odczuli, że otrzymali pomnożenie korzyści, odmieniając ich opuszczone posiadłości w kwitnące miejsca, dochód od owych, który do nas swoim bogactwem powracał, chcąc ofiarować na wojsko chrześcijańskie i mając uszanowanie dla wspaniałej pobożności zasłużenie najprzewielebniejszego w Chrystusie ojca, szczerze nam miłego pana Janusza biskupa przemyskiego, za wstawiennictwem jego próśb, jego wieś Radymno, należącą do stołu biskupiego kościoła przemyskiego, położoną w ziemi ruskiej i powiecie przemyskim, przemieniamy w miasto, które odtąd tamże imieniem Radymno chcemy nazywać i prawo miejskie niemieckie, które jest nazywane magdeburskim, temuż miastu przyznając, aby trwało wiecznymi czasy. Oddalając od tegoż wszelkie prawa polskie i ruskie, wszelkie obyczaje i zwyczaje, które to prawo niemieckie zwykły zakłócać. Wyjmując ponadto, zwalniając i wieczyście uwalniając wójta a także wszystkich i pojedynczych mieszczan i jakichkolwiek mieszkańców tegoż miasta od wszelkiego sądownictwa i władzy wszystkich naszego królestwa wojewodów, kasztelanów, starostów, sędziów, podsędków i jakichkolwiek ich urzędników i sług, aby przed nimi albo ich (sługami) pozywani, w jakichkolwiek sprawach, tak większych, jak i mniejszych, mianowicie kradzieży, podpalenia, zabójstwa, i okaleczenia członków albo (w sprawie) jakichkolwiek innych potwornych przewinień w najmniejszym stopniu nie będą odpowiadać, ani także (ci) o jakichkolwiek karach nie będą mogli rozstrzygać, lecz mieszczanie i jacykolwiek mieszkańcy wspomnianego miasta Radymna tylko przed swoim wójtem albo panem biskupem, który byłby stosownie do okoliczności, albo przed nami lub sędzią naszym generalnym, wtedy gdy przez pismo nasze pieczęcią naszą potwierdzone byłby pozwany i przypozwany; i ten jeśli na oddanie sprawiedliwości, nie bacząc, że będzie odsyłany, wtedy nie według innego niż swoje prawa niemieckiego zwanego magdeburskim ze swych skarg byłby zobowiązany odpowiadać. Zaś w sprawach kryminalnych i głowy, wójtowi wspomnianego miasta, dajemy obecnym pismem pełną i całkowitą władzę w granicach i ramach sądzenia, orzekania, karania, upominania, ukarania i skazywania, według tego, jak to prawo niemieckie we wszystkich swoich punktach, postanowieniach, ustępach, artykułach postanawia i karze. Ażeby zaś wspomniane miasto Radymno czasu szczęśliwego naszego panowania odbierało pomnażanie korzyści, ogłaszamy  i ustanawiamy do wieczystego odprawiania w tymże (mieście) targ tygodniowy każdego wtorku, zaś jarmark doroczny na dzień świętego Wawrzyńca, trwający przez okres 3 dni bez przerwy, dając i pozwalając wszystkim i pojedynczym  kupcom i jakiegokolwiek stanu i pozycji pozostającym  ludziom skądkolwiek przybywającym  i przybywać chcącym na tego rodzaju targi cotygodniowe i jarmarki doroczne, pełną i całkowitą możność, ażeby byli zdolni, a także mogli jakiekolwiek rzeczy i transakcje handlowe, jakiegokolwiek byłyby rodzaju lub postaci, targować, sprzedawać, kupować i rzecz za rzecz postawić  i zamieniać i nimi wolno i bezpiecznie rozporządzać, uwalniając tym samym od jakichkolwiek podatków targowych. Zarządzamy więc wszystkimi pojedynczym królestwa naszego starostom, dzierżawcom, wojewodom, burgrabiom, zarządcom i jakimkolwiek urzędnikom i poddanym obecnym i przyszłym, ażeby wspomniane targi tygodniowe we wszystkie wtorki, a także raz w roku jarmark doroczny wolno i bezpiecznie były odbywane  i nie pozwalamy aby tam na naszą rzecz żądali, aby płacić jakikolwiek podatek albo targowe i aby inaczej czynić nie ważyli się. Dla poświadczenia tegoż pisma, pieczęć naszego majestatu jest zawieszona.

Działo się w Krakowie w poniedziałek, nazajutrz po piątej niedzieli Wielkiego Postu, roku Pańskiego tysiącznego czterechsetnego trzydziestego pierwszego. W obecności najprzewielebniejszych w Chrystusie ojców, panów: Wojciecha arcybiskupa gnieźnieńskiego i prymasa, biskupów: Zbigniewa krakowskiego i Jana włocławskiego; a także wspaniałych i gorliwych: Mikołaja z Michałowa kasztelan (krakowskiego), Jana z Tarnowa wojewody (krakowskiego), Pawła z Bogumiłowic sędziego krakowskiego i innych licznych godnych wiary. Dane przez ręce tegoż Jana biskupa włocławskiego, kanclerza królestwa Polskiego i czcigodnego Władysława z Oporowa, doktora praw, wcześniej prepozyta łęczyckiego i świętego Floriana w Krakowie, a obecnie wicekanclerza królestwa.

(Archiwum Państwowe w Przemyślu - "PRZYWILEJ LOKACYJNY MIASTA RADYMNA Z 1431 ROKU", Przemyśł 1993)



.: Zobacz także

Administracja
Atrakcje turystyczne
Beskid Niski
Informacja Turystyczna
Kolejki wąskotorowe
Media podkarpackie
Muzea
Parki i rezerwaty
Prezentacje Gmin i Powiatów
Roweromania
Szlaki turystyczne
Twierdza Przemyśl
Uzdrowiska
Zamki Podkarpacia
Zielone granice
ZZ Biegi
Podkarpackie
Bilety Autobusowe
Bilety Lotnicze RyanAir
Bilety Lotnicze WizzAir
Ciekawe linki! Zgłoś/Dodaj
Hej! Na Grzyby!
Jaki namiot?
Mapy, Mapa OnLine
O ikonie słów kilka
Tanie Bilety Lotnicze
Turystyczna Piosenka
Wyciągi, warunki narciarskie, pokrywa, temp.
Zamek w Łańcucie
Księga gości
Forum
Galeria zdjęć
Szukaj...
Apartamenty Rzeszów
Autokar Europa
Bieszczady
Jazda Konna, Konie
Mapa Podkarpacia
Ogłoszenia Motoryzacyjne
Portal Rolniczy
Login:

Hasło:

Zapomniałem hasło

Oferty Agroturystyka | Apartamenty | Biura turystyczne | Domki letniskowe i wypoczynkowe | Hotele i Motele | Ośrodki wczasowe i wypoczynkowe | Pensjonaty i Pokoje Gościnne, Kwatery | Pola namiotowe | Przewodnicy i Piloci | Pływalnie i Baseny | Restauracje i Gastronomia | Sanatoria | Schroniska | Sklepy sportowe i turystyczne | Stadniny koni | Wędkarstwo | Wyciągi narciarskie | Wypożyczalnie i inne usługi turystyczne | Muzea | Parki | Roweromania | Szlaki turystyczne | Zamki | Grzyby | Uzdrowiska
SERWISY WSPÓŁPRACUJĄCE
         
         
Jeżeli jesteś zainteresowany współpracą z nami napisz do nas.
Copyright © Podkarpacki Portal Turystyczny & kwiateek & gate.cd 2003 - 2017 Wszelkie prawa zastrzeżone
Czas generowania strony: 0.011 secs