G?ówna Konie Bilety Lotnicze Ryanair Wizzair Wycieczki Alpy Bilety Rzeszów Mapa Podkarpacia Tanie Loty
Kamera Rzeszów Bilety Autokarowe Zdrowie i Uroda Ci??a i Poród Dieta i Odchudzanie Wypo?yczalnia Pizza Rzeszów
DODAJ OFERTE Aktualno?ci BANERY REKLAMA Prywatno?? Kontakt Foto Wycieczki Rzeszów MTB Rzeszów
Agroturystyka
Apartamenty
Biura turystyczne
Domki letniskowe i wypoczynkowe
Hotele i Motele
O?rodki wczasowe i wypoczynkowe
Pensjonaty i Pokoje Go?cinne, Kwatery
Pola namiotowe
Przewodnicy i Piloci
P?ywalnie i Baseny
Restauracje i Gastronomia
Sanatoria
Schroniska
Sklepy sportowe i turystyczne
Stadniny koni
W?dkarstwo
Wyci?gi narciarskie
Wypo?yczalnie i inne us?ugi turystyczne
Dodaj ofertę
Gdzie sp?dzisz Wakacje 2011?
Bieszczady 15132
Beskid Niski 2949
Pogórze 1981
W mie?cie 2566
U rodziny 2889
Ze znajomymi 11701
Głosowało: 37218

.: Ko?ció? i Klasztor Franciszkanów w Kro?nie

KO?CIÓ? FRANCISZKANÓW W KRO?NIE
(Materia?y pochodz? ze strony www.krosno.franciszkanie.pl)

Pierwotny ko?ció? franciszka?ski (dzisiejsze prezbiterium i zakrystia) zosta? zbudowany w latach 1400-1402. Wzniesiono go w stylu gotyckim i nadano mu wezwanie Naj?wi?tszej Maryi Panny. W ci?gu XV wieku dobudowano trzy nawy i kaplic? Przemienienia Pa?skiego. Pomimo po?arów i dokonanych remontów ko?ció? zachowa? styl gotycki, za wyj?tkiem sklepienia w prezbiterium, które po po?arze 1872 roku odbudowano w sposób uproszczony. Powsta?a legenda o tunelu ??cz?cym zamek odrzyko?ski z ko?cio?em franciszka?skim, ale nie posiada historycznego uzasadnienia. Po rozbiorach Polski w?adze austriackie ograbi?y ko?ció? i razem z kaplic? O?wi?cimów zamieni?y na magazyn zbo?a. Ko?ció? i klasztor zosta? uratowany od zag?ady na skutek stara? franciszkanów, w?adz ko?cielnych i miejskich Krosna.

Obraz Matki Bo?ej Murkowej, zwanej Kro?nie?sk? Pani?, znajduje si? obecnie w o?tarzu g?ównym. Posiada bogat? histori?. Obraz pochodzi z XVII wieku. Przedstawia Maryj? Pann? Niepokalana z Dzieci?tkiem. Nazwa obrazu "Murkowa" pochodzi od wn?ki w murze (na zewn?trz ko?cio?a, na lewo od wej?cia g?ównego), w której znajdowa? si? obraz przez d?ugi czas. W 1657 roku obraz sta? si? s?awny, kiedy ksi??e Jerzy II Rakoczy (sprzymierzeniec Szwedów podczas potopu) z 40-tysi?czn? armi? oblega? Krosno. W czasie walk przed tym obrazem mieszczanie z?o?yli ?lubowanie i obrali Matk? Bo?? Murkow? Patronk? Krosna.  Na pocz?tku XVIII wieku przed ko?cio?em, wzd?u? fasady po lewej stronie, dobudowano kaplic?, aby os?oni? ?askami s?yn?cy obraz Matki Bo?ej Murkowej. W 1872 roku, podczas po?aru, kaplica zosta?a zniszczona i rozebrano j? ostatecznie podczas odnawiania ko?cio?a w 1902 roku. W XIX wieku obraz zabrano z muru i przechowywano w klasztorze. W 1960 roku obraz odnowiono i umieszczono w o?tarzu g?ównym ko?cio?a, gdzie obecnie odbiera cze??.

Kaplica O?wi?cimów zbudowana zosta?a w roku 1647 i jest jednym z najpi?kniejszych zabytków wczesnego baroku w Polsce. Jest dzie?em dwóch w?oskich mistrzów: Wincentego Petroniego - architekta i Jana Chrzciciela Falconiego - sztukatora, oraz wytwornego smaku samego fundatora - Stanis?awa O?wi?cima. Kaplica jest zachowana bez ?adnych zmian i uszkodze? do dnia dzisiejszego i jest prawdziw? chlub? i ozdob? miasta. Pod kaplic? znajduje si? krypta grobowa, w której z?o?one s? trumny z cia?ami Anny i Stanis?awa O?wi?cimów i cz?onków rodu O?wi?cimów.
Stanis?aw O?wi?cim (zm. 1657), dworzanin króla W?adys?awa IV, pami?tnikarz, który bra? udzia? w misjach królewskich i s?u?y? w wojsku. Stanis?aw wystawi? "t? kaplic? jako dom modlitwy dla ?ywych, ten grób jako miejsce wiecznego spoczynku dla umar?ych". Wystawi? kaplic? po ?mierci swojej przyrodniej siostry Anny, która zmar?a maj?c 21 lat. 
W XIX wieku stworzono w literaturze fikcj? literack? o zakochaniu si? Stanis?awa w Annie, o jego podró?y do Rzymu w celu uzyskania dyspensy do zawarcia ma??e?stwa, o nag?ej ?mierci Anny pod wp?ywem radosnej wie?ci i o rych?ym zgonie Stanis?awa. Opowiadanie to powsta?o pod wp?ywem romantycznej literatury ówczesnej epoki i z prawdziw? histori? rodze?stwa O?wi?cimów nie ma nic wspólnego. Echem tej fikcji literackiej jest dramat Miko?aja Bocz Antoniewicza: "Anna O?wi?cimówna", symfonia Mieczys?awa Kar?owicza: "Stanis?aw i Anna O?wi?cimowie" oraz obraz Jana Matejki: "Anna O?wi?cimówna".

Nagrobki. W kro?nie?skim ko?ciele franciszkanów znajduj? si? cztery nagrobki, które s? znakomitymi dzie?ami sztuki mistrzów polskich i w?oskich.
1. Nagrobek Barbary z Kamienieckich Mniszchowej - po prawej stronie prezbiterium. Wykonany przez Jakuba Trwa?ego, lwowianina, z roku 1590. Nagrobek pó?norenesansowy lub wczesnobarokowy BARBARY z KAMIENIECKICH MNISCHOWEJ, staro?ciny sokalskiej i ?ukowskiej, zmar?ej po roku 1569. Wykonany z kamienia, na wysokim cokole. We wn?ce le??ca posta? zmar?ej. W zwie?czeniu rze?by ?wi?tych Ewangelistów - Jana i Marka oraz Boga Ojca i Jezusa Chrystusa. Anio?owie podtrzymuj? kartusz z herbami. W górnej cz??ci: Pilawa – Marcina Kamienieckiego, kasztelana lwowskiego, hetmana wojsk podolskich, hetmana wojsk królewskich na Rusi, zmar?ego 15 marca 1530 roku, ojca zmar?ej, oraz D?bno – Jadwigi z Oleska Siene?skiej, matki zmar?ej. W dolnej cz??ci herby: Jelita – Katarzyny z Witowic Pieni??kowej, córki Miko?aja Pieni??ka, podkomorzego krakowskiego a ?ony Henryka Kamienieckiego, kasztelana sanockiego, która by?a babk? zmar?ej z linii ojca, oraz – Habdank – Katarzyny Buczackiej, córki Dawida z Buczacza, wojewody podolskiego, która by?a babk? zmar?ej z linii matki. Barbara z Kamienieckich Mnischowa by?a ?on? Miko?aja z Wielkich Ko?czyc na Ossowicy Mnischa, podkomorzego wielkiego, matk? Jerzego Mnischa, wojewody sandomierskiego, a babk? Maryny Mnischównej, carycy, ?ony Dymitra Samozwa?ca. Fundatorem nagrobka by? syn zmar?ej, Jerzy Mnischech, wojewoda sandomierski, który zamówi? jego wykonanie w pracowni Jakuba Trwa?ego, rze?biarza lwowskiego. W czasie prac inwentaryzacyjnych w ko?cu XIX wieku W?adys?awa ?uszczkiewicza, profesora Akademii Sztuk Pi?knych w Krakowie, u nasady nagrobka dokonano odpisu tekstu ze zniszczonej w czasie po?aru w roku 1872 inskrypcji na kartuszu: IACOBUS TRWA?Y LEOPOLIENSIS FECIT (WYKONA? JAKUB TRWA?Y ZE LWOWA)

2. Nagrobek Jana Kamienieckiego - po lewej stronie prezbiterium. Wykonany przez znakomitego mistrza w?oskiego Jana Marii Padovano, twórcy wawelskiego grobowca Zygmunta Starego. Nagrobek renensansowy JANA KAMIENIECKIEGO, wojewodzica podolskiego, zmar?ego w roku 1560. Zbudowany  z marmuru i kamienia w kszta?cie prostok?tnej wn?ki uj?tej kolumnami wspieraj?cymi belkowanie ze zwie?czeniem. We wn?ce p?yta z le??c? postaci? rycerza w zbroi. Na cokole tablica inskrypcyjna o tre?ci: Z POCZTU ZNAKOMITYCH SARMATÓW JAN KAMIENIECKI, S?AW? CNÓT WSZ?DZIE G?O?NY, SP?ACAJ?C D?UG NATURZE, DO GWIAZD POD??Y? LICZ?C 36 ROK. W MIESI?CU DRUGIM /LUTYM/ DNIA 5 W NOCY UMAR?. ROK BIE??CY LITERA WIELKA OZNACZA. SZCZ??LIWY DUCH W WIECZNYM SPOKOJU SPOCZYWA. KRO?NIE?SKA ?WI?TYNIA SZLACHETNE CIA?O POSIADA. MDLX /1560/.
Jan Kamieniecki urodzi? si? zapewne na zamku Kamieniec. Ojcem zmar?ego by? Marcin Kamieniecki, herbu Pilawa, kasztelan lwowski, nast?pnie podolski, hetman wojsk polskich na Rusi, zmar?y 5 marca 1530 roku. Matk? Jana by?a Jadwiga z Oleska Sienie?ska, herbu D?bno, córka Piotra z Oleska i Katarzyny z Buczackich (Mu?y?ów) herbu Habdank. Zmar?y mia? dwie siostry: Barbar? – ?on? Miko?aja Mnicha z Wielkich Ko?czyc, podkomorzego nadwornego i starosty ?ukowskiego oraz El?biet?, ?on? Bernarda Maciejowskiego. ?on? Jana Kamienieckiego by?a Anna Ko?cielecka, herbu Ogo?czyk, córka Jana Ko?cieleckiego, wojewody ??czyckiego, zmar?a w roku 1545. Zmar?y Jan Kamieniecki mia? trzech synów: Wojciecha, Jana i Stanis?awa - dziedziców Oleska i Za?oziec.
Nagrobek wykona? w?oski rze?biarz Jan Maria Padovano, którego autorska inskrypcja majusku?owa:
IOANNES MARIA DE PADUA FECIT /WYKONA? JAN MARIA Z PADWY/,  przebiega nad belkowaniem. Data w inskrypcji, która zapewne by?a, jest nieczytelna. By? mo?e zosta?a uszkodzona w czasie po?aru w roku 1872. Jan Maria Mosca (w Polsce zwany Padovano), W?och, przepracowa? w Polsce przesz?o 40 lat - od oko?o 1530 roku do ?mierci w roku 1574. B?d?c artyst? nadwornym przyst?pi? do cechu murarsko- kamieniarskiego. Poj?? Polk? za ?on?. Wykona? m.in. nagrobek biskupa Piotra Tomickiego (w 1535 roku) w katedrze na Wawelu, tam?e nagrobek biskupa Gamrata, zamówiony przez królow? Bon?. Jego realizacje mo?na znale?? w katedrze tarnowskiej, w ko?ciele NMP w Krakowie. Wi??e si? z jego twórczo?ci? s?ynny nagrobek Zygmuntów w katedrze wawelskiej. W swojej twórczo?ci artystycznej by? zwi?zany z renesansem rzymskim. Kro?nie?skie dzie?o Padovana powsta?o zapewne mi?dzy rokiem 1560 (rok ?mierci Jana Kamienieckiego) a rokiem 1573 (zako?czenie dzia?alno?ci artystycznej Padovana w Polsce).

3. Nagrobek Jadwigi z W?odków Firlejowej (zm. 1609) - po lewej stronie prezbiterium. Dzie?o Reitino de Lugano z roku 1611. (chwilowo brak fotografii). Nagrobek pó?norenesansowy lub wczesnobarokowy JADWIGI z W?ODKÓW FIRLEJOWEJ urodzonej w1573 roku, a zmar?ej 2 maja 1609, ?ony Piotra Firleja – wojewody lubelskiego, kasztelana zawichos?owskiego, w?a?ciciela Odrzykonia, Czarnorzek i innych miejscowo?ci. Wykonany z ró?norodnych marmurów, na wysokim cokole z rze?b? zmar?ej le??cej na sarkofagu. W zwie?czeniu kartuszu z herbami oraz dwa anio?y podtrzymuj?ce tarcze herbowe.
Z lewej strony: Lewart – Piotra Firleja, ma??onka zmar?ej, za? z prawej: Gozdawa – Agnieszki z Hoczwi Balównej, ?ony syna Piotra Firleja, te? Piotra Firleja – kasztelana kamienieckiego i starosty trembowelskiego. Kartusz prezentuje w górnej cz??ci herby: Prawdzic – Stanis?awa W?odka, wojewody be?zkiego, starosty halickiego i ko?omyjskiego, kasztelana lwowskiego, zmar?ego w 1615 roku – ojca zmar?ej, oraz Jelita – El?biety Zamojskiej, zmar?ej 31 grudnia 1595 roku (której nagrobek znajduje si? w ko?ciele dominikanów we Lwowie), córki Stanis?awa Zamojskiego, starosty be?zkiego, kasztelana che?mskiego, hetmana nadwornego koronnego, siostry wielkiego Jana z Zamo?cia, kanclerza i hetmana – matki zmar?ej. Za? w dolnej cz??ci kartusza: Pilawa – El?biety Kamienieckiej, babki zmar?ej z linii ojca, oraz Rogala – Anny Orzechowskiej, córki Jana z Orzechowa, kasztelana che?mskiego, babki zmar?ej z linii matki. Inskrypcja majusku?owa, ?aci?ska, o tre?ci:
WSTRZYMAJ KROK PRZECHODNIU, OTO W TYM GROBIE Z?O?ONA W POKOJU ODPOCZYWA JADWIGA FIRLEJOWA, W KTÓR? PRZYRODA, CNOTA I SZCZ??CIE WSPÓ?UBIEGAJ?C SI? WSZYSTKO CO MIA?Y NAJWI?KSZEGO Z?O?Y?Y. Z DAWNEGO DOMU POCHODZ?CA Z OJCA STANIS?AWA W?ODKA, WOJEWODY BE?ZKIEGO I STAROSTY KO?OMYJSKIEGO, Z MATKI EL?BIETY, SIOSTRY WIELKIEGO JANA ZAMOJSKIEGO, KANCLERZA I HETMANA WOJSK. WYDANA ZA M?? W DOMU NAJSZLACHETNIEJSZYM FIRLEJÓW, KTÓRY LICZNYM POTOMSTWEM USZCZ??LIWI?A, CZYSTO?CI? OBYCZAJÓW, UPRZEJMO?CI?, WSPANIA?OMY?LNO?CI? I RZADK? ROZTROPNO?CI?, PONAD P?E? NIEWIE?CI? ODZNACZA?? SI?. LECZ NIESTETY W?RÓD SZCZ??CIA MA??E?SKIEGO I POCIECH Z NAJDROSZYCH ZADATKÓW TEGO? SI?? CHOROBY ZGASZONA Z TEGO ?YCIA DO NIE?MIERTELNO?CI POD??Y?A RP. 1609 DNIA 2 MAJA W WIEKU 36 LAT. PIOTR FIRLEJ, KASZTELAN ZAWICHOSTOWSKI NAJDRO?SZY MA??ONEK TEN TRWA?Y T?SKNOTY I MI?O?CI POMNIK CA?Y WE ?ZACH ZALANY POSTAWI?. KRYJE SI? W TYM POMNIKU POBO?NO??, WYTWORNO?? OBYCZAJÓW, WIERNO?? MA??E?SKA I WSTYDLIWO?? NIEPOKALANA. DORÓWNA?A ZASZCZTOM PRZODKÓW WIELKIMI CNOTAMI. BOHATERK? BY?A NIEZWYK?YMI ZALETAMI. DLA UBOGICH NIGDY NIE BY?A JEJ PRAWICA ZAMKNI?TA, WIELE ROZDAWA?A ?WI?TYNIOM, WIELE ?WI?TOBLIWYM M??OM. ROZUM PONAD P?E? BYSTRY I JASNY, ROZTROPNA W RADZIE I S?DZIE. KO?CI KRYJE GRÓB, ALE DUCH DO NIEBIOS POD??Y?. ?YJE SZCZ??LIWY I URADOWANY WIDOKIEM BOGA. ZNO?CIE RÓ?E I FIO?KI I GRÓB SKRAPIAJCIE P?ACZEM, ABY JAKO PRZYJEMNA URNA WONIA? I WESO?? ZAZIELENI? SI? ZIEMI?.
Nagrobek wykona? w Krakowie ?ukasz lub Jan Reitino w roku 1611. ?wiadczy o tym inskrypcja na cokole: LUGANO REITINO ITALIANO FECIT AD. 1611 CRACOVIAE
Fundatorem by? ma??onek zmar?ej - Piotr Firlej, herbu Lewart, kasztelan zawichostowski.

4. Nagrobek Jana i El?biety J?drzejowskich - w lewej nawie ko?cio?a. Dzie?o nieznanego polskiego rze?biarza z roku 1597. Nagrobek renesansowy Jana J?drzejowskiego i jego ?ony El?biety.
Pi?trowy, uj?ty kolumnami na coko?ach z le??cymi postaciami zmar?ych. W zwie?czeniu tablica inskrypcyjna z herbem Jastrz?biec. Nagrobek nawi?zuje do typu nagrobka renesansowego wyst?puj?cego m.in. w kaplicy Zygmuntowskiej przy katedrze Wawelskiej. Wizytacje wymieniaj? nagrobek w roku 1598. Ustala to dat? budow? nagrobka na okres przed rokiem 1598. W czasie po?aru w roku 1872 nagrobek uleg? cz??ciowemu zniszczeniu, pó?niej zosta? restaurowany. Tekst inskrypcji na tablicy informuje:
TU LE?Y URODZONY PAN JAN J?DRZEJOWSKI Z SZLACHETN? HEL?BIET? MA??ONK? SW?, DZIEDZIC POTOKA, ARENDARZ KLUCZA BESKIEGO Z CNOTLIWYCG POST?TKÓW WIELKIEJ PRZYJA?NI I ZACHOWANIA U LUDZI CZ?OWIEK, UMAR? W LECIECH.....ROKU.....
Jan J?drzejowski – herbu Jastrz?biec pochodzi? ze wsi J?drzejowice, parafia Szewna w województwie sandomierskim. W sanockim pojawi? si? w roku 1590 jako dziedzic Potoka i arendarz klucza beskiego. Umar? w roku 1597 bezpotomnie. W testamencie przekaza? klasztorowi franciszkanów w Kro?nie 400 z?p na cotygodniowe dwie msze ?wi?te przy o?tarzu ?w. Miko?aja, który niegdy? sta? w lewej nawie ko?cio?a franciszkanów. Autor nagrobka jest nieznany w dotychczasowych opracowaniach.


KLASZTOR FRANCISZKANÓW W KRO?NIE

Bracia z zakonu ?wi?tego Franciszka podejmowali prac? duszpastersk?  w Kro?nie od poczatku XIV wieku. Oficjalnie osiedlili si? w Kro?nie w roku 1378, decyzj? biskupa przemyskiego Eryka, tak?e franciszkanina. W 1397 roku, królowa ?w. Jadwiga zatwierdzi?a nadanie Konwentowi Kro?nie?skiemu ziemi, a potwierdzi? to przebywaj?cy w Kro?nie w 1407 r. król W?adys?aw Jagie??o. Oba te dokumenty zachowa?y si? i s? umieszczone w ksi?dze "Liber Beneficiorum" przechowywanej w archiwum franciszka?skim w Kro?nie. Po po?arze w Kro?nie w 1399 roku, który zniszczy? Konwent i drewniany ko?ció?ek, bracia Franciszkanie zakupili od miasta czworoboczny obszar na skraju murów mi?dzy dwiema basztami i wybudowali ko?ció? w stylu gotyckim przy istniej?cej ju? kaplicy Przemienienia Pa?skiego (obecnie w tej kaplicy znajduj? si? relikwie ?w. Jana z Dukli), a obok drewniany klasztor. 
Na prze?om 1 i 2 po?owy XV wieku prze?o?onym tutejszego klasztoru by? ?w. Jana z Dukli. W murze klasztoru znajduje si? tablica upami?tniaj?ca pobyt ?wi?tego w tutejszym klasztorze.

Pocz?tek dziejów franciszkanów w Kro?nie
Krosno le??ce na zachodnim pograniczu Rusi Czerwonej, czyli Halickiej, od swego za?o?enia nale?a?o pod wzgl?dem ko?cielnym do diecezji przemyskiej obrz?dku ?aci?skiego. Pierwszym biskupem przemyskim by? Iwan (zm. 13.05.1352 r.), drugim Miko?aj, przeor dominikanów w Sandomierzu. Jednak ani jeden ani drugi nie obj?li swego biskupstwa. Król w?gierski Ludwik, wraz ze swoim namiestnikiem na Rusi W?adys?awem Opolczykiem, uzyska? u papie?a Grzegorza XI zgod? na utworzenie metropolii halickiej z sufraganami w Przemy?lu, W?odzimierzu i Che?mie. Bulla nominacyjna zosta?a wydana 13.02.1377r. Pierwszym metropolit? halickim zosta? Maciej, kanonik kapitu?y katedralnej jegierskiej pochodz?cy z Rusi Halickiej. W Przemy?lu natomiast pierwszym biskupem zosta? – franciszkanin z Hildesheimu – Eryk z Winsen, mianowany 13.04.1377r. Mo?liwe, ?e Eryk by? przedtem jednym z misjonarzy franciszka?skich w tych stronach. Biskup Eryk jest tak?e znany pod nazw? herbu Mora, który przypisywali mu pó?niejsi heraldycy. Dlatego w kaplicy Przemienienia Pa?skiego w tutejszym ko?ciele franciszkanów widnia? on pod tym imieniem w (niezachowanym) napisie ?ciennym, jako fundator klasztoru. Gdy biskup Eryk przyby? do Przemy?la, przekona? si?, ?e diecezj? trzeba budowa? od podstaw. Odrestaurowa? dawny, drewniany ko?ció?ek franciszkanów pod tytu?em ?w. Piotra Aposto?a i po?wi?ci? go na katedr? pod wezwaniem Naj?wi?tszej Panny Maryi i ?w. Jana Chrzciciela. Poza Przemy?lem, u zachodnich kresów diecezji, obra? sobie drug? siedzib? w Kro?nie. Tutaj ok. 1378 roku, erygowa? klasztor sta?y braci franciszkanów. Ponadto przyj?? franciszkanów do Sanoka, którym W?adys?aw Opolczyk przekaza? ?wie?o przez siebie zbudowany ko?ció? i dom mieszkalny. Do wyja?nienia owych pocz?tków obecno?ci franciszkanów na obszarze Rusi Halickiej, diecezji przemyskiej, a wreszcie i Krosna, pos?u?y nam przypomnienie akcji misyjnej zakonu ?w. Franciszka z Asy?u w XIII stuleciu, a zw?aszcza w jego pierwszej po?owie. ?w. Franciszek w swej Regule dla Braci Mniejszych, która nas franciszkanów do dzisiaj obowi?zuje, w rozdziale 12 zostawi? takie polecenie: „Bracia, którzy za Boskim natchnieniem zechcieliby uda? si? do saracenów i innych niewiernych, niech prosz? swoich ministrów prowincjalnych o pozwolenie. Ministrowie za? niech udziel? pozwolenia tylko tym, których uznali za odpowiednich do wys?ania”.
Kapitu?y generalne (w latach 1217, 1219 i 1221) postanowi?y dokonanie wypraw do Francji, Niemiec, W?gier, Hiszpanii, Maroka i Syrii. Gdy chodzi o teren Niemiec, to po pierwszych niepowodzeniach Bracia Mniejsi, prowadzeni przez brata Cezarego ze Spiry, zostali przyj?ci przez biskupów i wiernych i bardzo szybko rozprzestrzenili si?, zw?aszcza, gdy prowincja?em saskim zosta? tam brat Jan da Pian del Carpine. Ot to podczas swoich rz?dów wys?a? braci misjonarzy do Czech, W?gier, Polski, Danii i Norwegii. Ju? oko?o 1225 roku Bracia Mniejsi byli w Pradze i szybko rozprzestrzenili si? w Czechach i na Morawach. A kiedy przybyli na ?l?sk - do Wroc?awia w 1236 roku, i do Polski – do Krakowa w 1237 roku, droga na Ru? Halick? by?a otwarta.
Ksi?dz profesor Boles?aw Kumor w swej pracy Organizacja Ko?cio?a ?aci?skiego na Rusi Halickiej pisze: „Akcja polska, zmierzaj?ca do utrwalenia chrze?cija?stwa ?aci?skiego na Rusi, znalaz?a poparcie ze strony papie?y awinio?skich, a g?ównymi jej nosicielami by?y zakony ?ebracze, franciszkanie i dominikanie, dzia?aj?ce na tych terenach od XIII stulecia. Franciszkanie, podejmuj?c dzia?alno?? misyjn? na Rusi, utworzyli baz? w Przemy?lu, jeszcze w XIII wieku i ju? ok. 1260 za?o?yli odr?bn? kustodi?, ale zale?n? od prowincji w?gierskiej (...) Franciszkanie ju? od roku 1237 byli w Przemy?lu, od 1238 w Haliczu (...), nast?pnie za?o?yli domy w Sanoku, Kro?nie, a w 1320 roku w Kamie?cu Podolskim”. Krosno, le??ce na szlaku handlowym z Ma?opolski na Ru? i W?gry, wzmiankowano ju? w XIII stuleciu (1282), by?o ?atwo dost?pne tak od strony zachodniej, od Krakowa, ?l?ska, Czech i Niemiec, jak i W?gier. Dlatego, chocia? nie wiemy, kiedy Bracia Mniejsi przybyli do Krosna i z której strony, to jednak bior?c pod uwag? ich szybkie rozprzestrzenianie si?, wolno s?dzi?, ?e przybyli tu chyba ju? w pierwszej po?owie XIII stulecia, najpewniej po inwazji tatarskiej w 1241 roku, kiedy to w wyludnionym rejonie kro?nie?skim wzmog?o si? osadnictwo polskie i niemieckie. Krosno nie nale?a?o do diecezji krakowskiej i dlatego zosta?o obj?te dzia?alno?ci? misyjn? franciszkanów. Osadnicy, którzy byli katolikami, zabiegali o duszpasterzy dla siebie. Wolno, wi?c przyj??, ?e franciszka?scy misjonarze przybyli tu razem z nimi. W Kro?nie zawi?za?a si? silna wi?? franciszkanów z osadnikami, jeszcze przed w??czeniem si? tego miasta w roku 1340 do pa?stwa polskiego przez króla Kazimierza Wielkiego. Bardzo ?atwo mogli uzyska? fundacje klasztoru w królewskim mie?cie, lokowanym na prawie niemieckim. Kazimierz i jego nast?pca Ludwik W?gierski darzyli franciszkanów szczególnymi wzgl?dami, a zw?aszcza popierali ich dzia?alno?? na Rusi. A? do po?aru miasta i klasztoru w 1399 roku, franciszkanie przebywali w starej, rolniczej osadzie kro?nie?skiej, po prawej stronie Wis?oka, dzi? zwanym „Zawodziem”. Tradycja podaje, ?e najpierw zatrzymali si? przy kaplicy pod wezwaniem Przemienienia Pa?skiego, która by?a pod zarz?dem miasta. Na Rusi katoliccy kupcy i rzemie?lnicy budowali w miastach i osadach kaplice, które s?u?y?y dla celów kultu, ale te? jako sk?ad towarów. Mog?o tak by? i w Kro?nie. T? tradycje potwierdza dokument ?w. Jadwigi Królowej z 4 sierpnia 1397 roku. Mianowicie gwardian kro?nie?ski Wawrzyniec z Krakowa, razem ze swoj? wspólnot? klasztorn?, wniós? do królowej skarg? na burmistrzów, rajców i cechmistrzów, ?e mieszaj? si? w sprawy ko?cio?a i klasztoru. Pretensje rady miejskiej do zarz?du i opieki nad ko?cio?em i klasztorem by?y bezpodstawne, gdy? rada miejska nie udzieli?a ?adnej pomocy zakonnikom przy budowie i wyposa?eniu ko?cio?a i klasztoru. Najbardziej dra?liw? spraw? by?a kontrola w?adz miejskich w odniesieniu do naczy? liturgicznych i ozdobnego wyposa?enia ko?cio?a, które to pochodzi?o z ofiar i darów mieszka?ców Krosna i okolicy. Decyzj? królowej Jadwigi zniesiony zosta? patronat rady miejskiej nad ko?cio?em i klasztorem franciszka?skim. Królowa zabroni?a burmistrzowi i rajcom ingerowania w sprawy klasztorne pod gro?b? surowej kary 1000 florenów na rzecz skarbu królewskiego i 100 florenów na rzecz starostwa sanockiego. Przypomnia?a rajcom w?a?ciwe ich obowi?zki, i? nie ko?ció? i klasztor zosta? im powierzony, ale miasto Krosno, aby przez ich niedbalstwo i prywat? nie ponios?a szkody spo?eczno?? miejska. Z dokumentu królowej Jadwigi wynika, ?e by?y wówczas dwie osady kro?nie?skie. Jedna na wzgórzu, w wid?ach Wis?oka i Lubatówki, otoczona murem przez króla Kazimierza Wielkiego. Druga osada, przedlokacyjna, by?a po?o?ona po drugiej stronie Wis?oka. Tam by?y so?tys Jan darowa? franciszkanom ?an pola i ogród. We pokazanym dokumencie (Fot. 1) napisano, ?e so?tys Jan darowa? franciszkanom  ortum suum cum predio agri lana, ex opposito conventus, quod habuit propre civitatem nostram Crosna statim sub monte iacentem trans flumine imediate (swój ogród razem z ?anem pola naprzeciw klasztoru, który mia? blisko miasta naszego Krosna, le??cego tu? pod gór? poza rzek?). Wspomniane tu wzgórze jest to wzniesienie, na którym w roku 1460 zbudowano ko?ció? pod wezwaniem ?w. Wojciecha. Podanie ludowe g?osi, ?e krzy?, który do czasów po ostatniej wojnie sta? na Zawodziu, by? ustawiony na miejscu dawnego ko?cio?a franciszka?skiego.
Ciekaw? informacj? na temat przybycia franciszkanów do Krosna i za?o?enia tam klasztoru podaje przeprowadzaj?cy wizytacj? 1612 roku prowincja? czesko-polski Adam Goski. Otó? uwa?a on, ?e rok 1241 jest dat? za?o?enia klasztoru w Kro?nie przez ksi?cia krakowsko-sandomierskiego Boles?awa Wstydliwego. Z przekazu wynika równie?, ?e w nied?ugim czasie po ufundowaniu, klasztor i ko?ció? zosta? spalony podczas drugiego najazdu Tatarów (ok. 1259 r.), a zakonnicy stracili na jaki? czas prawo do posiadania terenu, na którym znajdowa?y si? ich zabudowania. Po jakim? czasie odzyskali swoj? w?asno??, jednak musieli zap?aci? miastu 300 florenów. Wiarygodno?? przekazu pozostawia wiele do ?yczenia. Przede wszystkim nie jest on nigdzie potwierdzony. Jego autor nie powo?uje si? na ?adne ?ród?o, a jedynie podaje przebieg pewnych, odleg?ych w czasie i osnutych tajemnic? wydarze?. Dlatego te? wi?kszo?? historyków podchodzi bardzo sceptycznie do tej informacji, chocia? nie wyklucza si? takiej mo?liwo?ci. Klasztor kro?nie?ski nigdy nie posiada? dokumentu fundacyjnego. Wszelkie daty podawane przez tradycj? nale?y traktowa? ostro?nie, bo nie wiadomo, do jakiego procesu formowania konwentu si? odnosz?. We wszystkich obliczeniach brano pod uwag? tylko pobyt franciszkanów w Kro?nie na prawie niemieckim. O pierwotnym klasztorze, jak zreszt? o Kro?nie przedlokacyjnym pami?? si? zatar?a, ?e do dzi? s? autorzy, którzy kaplic? Przemienienia pa?skiego uwa?aj? za najstarsz? cz??? ko?cio?a i uto?samiaj? j? z pierwotn? kaplic? miejsk?, przy której misjonarze franciszka?scy na pocz?tku si? zatrzymali i duszpasterzowali.
Przed rokiem 1400 w wielkim po?arze Krosna spali? si? drewniany ko?ció? i klasztor franciszkanów. Wtedy bracia postanowili przenie?? si? w obr?b murów miejskich, czyli z prawej na lew? stron? Wis?oka. Dnia 13 lutego 1400 roku gwardian Miko?aj i jego wspó?bracia zawarli umow? z wójtem dziedzicznym Piotrem, radnymi miasta i mistrzami cechów, na mocy której za 300 grzywien groszy praskich zakupili czworoboczn? parcel? na terenie miasta, przy starym murze. Teren ten by? po?o?ony w po?udniowo-wschodniej cz??ci miasta, w naro?niku muru zbudowanego przez króla Kazimierza Wielkiego, mi?dzy baszt? ni?sz? z jednej strony, a baszt? wy?sz? z drugiej, w pobli?u bramy W?gierskiej. W?adze miasta o?wiadczy?y, ?e zakupiony grunt sta? si? wy??czn? w?asno?ci? franciszkanów i wolno im na nim stawia? budynki na potrzeby ko?cio?a i klasztoru. Zarz?d miasta zobowi?za? si?, ze nie b?dzie wykonywa? ?adnej w?adzy na zakupionej parceli, ani nie b?dzie si? miesza? do spraw klasztoru. Franciszkanie nie tylko sp?acili w ustalonych ratach ca?? sum? za zakupiony teren, ale nadto dobrowolnie ofiarowali miastu, na jego odbudow? po po?arze, 100 grzywien zwyk?ej monety. Król W?adys?aw Jagie??o w czasie swego pobytu w Kro?nie, w jesienie 1407 roku, zatwierdzi? kontrakt kupna przez franciszkanów terenu w obr?bie murów miasta, zwolni? klasztor z podatków i ci??arów pa?stwowych na tej parceli w mie?cie, na której ju? wtedy stan??y budynki sakralne, jak i na maj?tku za Wis?okiem, który niegdy? darowa? im so?tys Jan. Zarz?dzi? te?, ?e w razie skargi wniesionej przez zakonników, rajcy zap?ac? kar? z prywatnych a nie publicznych dochodów.
Natychmiast po zakupie parceli franciszkanie przyst?pili do budowy ko?cio?a z kamienia ?amanego i ceg?y, w stylu gotyckim.

Franciszkanie w Kro?nie /najwa?niejsze daty/

1235 - przybycie Franciszkanów do Polski i utworzenie z Dominikanami misyjnego "Towarzystwa braci pielgrzymuj?cych dla Chrystusa do ludów"
1238 - przybycie Franciszkanów do Krosna
1377 - Eryk z Winsen, franciszkanin, pierwszym biskupem przemyskim
1378 - oficjalne osadzenie Franciszkanów w Kro?nie
1399 - po?ar w mie?cie. P?onie drewniany ko?ció? i klasztor
1400 - Franciszkanie nabywaj? obecny plac. Rozpoczynaj? budow? ko?cio?a i drewnianego klasztoru oraz szpitalika dla starców
1434 - ?w. Jan z Dukli wst?pi? do Franciszkanów w klasztorze kro?nie?skim. Przebywa? w nim kilkana?cie lat, b?d?c nast?pnie gwardianem klasztoru
1513 - papie? Leon X nadaje Franciszkanom przywilej udzielania sakramentów ?w. nie tylko w mie?cie ale i okolicy, prawo wystawiania Naj?wi?tszego Sakramentu i procesji w ?wi?ta Matki Bo?ej
1554 - zbiorowa apostazja zakonników do luteran lub obserwantów
1581 - potwierdzenie Bractwa ?w. Anny
1604 - powstanie Arcybractwa Paska ?w. Franciszka
1613 - powstanie Bractwa Ró?a?cowego

?w. Jan z Dukli
W roku 1414 przyszed? na ?wiat ?w. Jan z Dukli. Dom rodzinny Jana znajdowa? si? w Dukli przy ul. Kaczyniec; by?a to tzw. Stara Dukla. Nauk? na poziomie szko?y parafialnej odby? prawdopodobnie w Kro?nie, w klasztorze franciszkanów. Oko?o roku 1434 wst?pi? do franciszkanów (Braci Mniejszych Konwentualnych) w Kro?nie i tu prawdopodobnie odby? nowicjat, zako?czony ?lubami zakonnymi. Przez kilka lat studiowa? teologi? w Krakowie, w konwencie franciszka?skim. W literaturze pojawia si? twierdzenie, ?e by? studentem Akademii Krakowskiej, a nawet uczniem ?w. Jana z K?t, ale wiadomo?? ta nie znajduje potwierdzenia w dokumentach Uniwersytetu.  Po otrzymaniu ?wi?ce? kap?a?skich powróci? do Krosna i podj?? prac? duszpastersk?, pe?ni?c g?ównie dwa obowi?zki: kaznodziei i spowiednika. Jan z Komorowa przekaza? krótk? wiadomo?? o ?w. Janie: "?yj?c w klasztorze wielokrotnie pe?ni? u nich /franciszkanów/ urz?d gwardiana w Kro?nie i we Lwowie i by? przez braci bardzo kochany, wreszcie zosta? kustoszem". Z braku ?róde? nie da si? ustali? dok?adnie chronologii jego gwardia?stwa ani w Kro?nie, ani we Lwowie. W przybli?eniu tylko mo?na okre?li?, ?e kustoszem zosta? w 1443 roku, a wi?c gwardianem w Kro?nie, a nast?pnie we Lwowie by? pomi?dzy przyj?tymi ?wi?ceniami, a owym rokiem 1443. We Lwowie przed rokiem 1461 i pó?niej by? kaznodziej?. W roku 1463 przeszed? do obserwantów bernardynów we Lwowie. Bernardynem by? przez 21 lat. Kilka lat przed ?mierci? straci? wzrok; cierpia? te? na ci??k? chorob? nóg. By? bardzo pilny w modlitwie, szczególnie ku czci Matki Bo?ej. Zmar? 29 wrze?nia 1484 roku, maj?c 70 lat.   Stolica Apostolska 21 stycznia 1733 roku uzna?a jego kult jako b?ogos?awionego. W roku 1739 papie? Klemens XII og?osi? go patronem Polski i Litwy. 10 czerwca 1997 roku Jan Pawe? II uroczy?cie zaliczy? go w poczet ?wi?tych Ko?cio?a. Dokona? tego w mie?cie ?w. Jana - w Kro?nie.

Materia?y pochodz? z oficjalnej strony oo. Franciszkanów w Kro?nie. Dzi?kujemy za ich przekazanie naszym czytelnikom i zapraszamy do obejrzenia galerii zdj?? na stronie: http://www.krosno.franciszkanie.pl

.: Zobacz także

Administracja
Atrakcje turystyczne
Beskid Niski
Informacja Turystyczna
Kolejki w?skotorowe
Media podkarpackie
Muzea
Parki i rezerwaty
Prezentacje Gmin i Powiatów
Roweromania
Szlaki turystyczne
Twierdza Przemy?l
Uzdrowiska
Zamki Podkarpacia
Zielone granice
ZZ Biegi
Podkarpackie
Bilety Autobusowe
Bilety Lotnicze RyanAir
Bilety Lotnicze WizzAir
Ciekawe linki! Zg?o?/Dodaj
Hej! Na Grzyby!
Jaki namiot?
Mapy, Mapa OnLine
O ikonie s?ów kilka
Tanie Bilety Lotnicze
Turystyczna Piosenka
Wyci?gi, warunki narciarskie, pokrywa, temp.
Zamek w ?a?cucie
Księga gości
Forum
Galeria zdjęć
Szukaj...
Apartamenty Rzeszów
Autokar Europa
Bieszczady
Jazda Konna, Konie
Mapa Podkarpacia
Og?oszenia Motoryzacyjne
Portal Rolniczy
Login:

Hasło:

Zapomniałem hasło

Oferty Agroturystyka | Apartamenty | Biura turystyczne | Domki letniskowe i wypoczynkowe | Hotele i Motele | O?rodki wczasowe i wypoczynkowe | Pensjonaty i Pokoje Go?cinne, Kwatery | Pola namiotowe | Przewodnicy i Piloci | P?ywalnie i Baseny | Restauracje i Gastronomia | Sanatoria | Schroniska | Sklepy sportowe i turystyczne | Stadniny koni | W?dkarstwo | Wyci?gi narciarskie | Wypo?yczalnie i inne us?ugi turystyczne | Muzea | Parki | Roweromania | Szlaki turystyczne | Zamki | Grzyby | Uzdrowiska
SERWISY WSPÓŁPRACUJĄCE
         
         
Jeżeli jesteś zainteresowany współpracą z nami napisz do nas.
Copyright © Podkarpacki Portal Turystyczny & kwiateek & gate.cd 2003 - 2020 Wszelkie prawa zastrzeżone
Czas generowania strony: 0.007 secs