G?ówna Konie Bilety Lotnicze Ryanair Wizzair Wycieczki Alpy Bilety Rzeszów Mapa Podkarpacia Tanie Loty
Kamera Rzeszów Bilety Autokarowe Zdrowie i Uroda Ci??a i Poród Dieta i Odchudzanie Wypo?yczalnia Pizza Rzeszów
DODAJ OFERTE Aktualno?ci BANERY REKLAMA Prywatno?? Kontakt Foto Wycieczki Rzeszów MTB Rzeszów
Agroturystyka
Apartamenty
Biura turystyczne
Domki letniskowe i wypoczynkowe
Hotele i Motele
O?rodki wczasowe i wypoczynkowe
Pensjonaty i Pokoje Go?cinne, Kwatery
Pola namiotowe
Przewodnicy i Piloci
P?ywalnie i Baseny
Restauracje i Gastronomia
Sanatoria
Schroniska
Sklepy sportowe i turystyczne
Stadniny koni
W?dkarstwo
Wyci?gi narciarskie
Wypo?yczalnie i inne us?ugi turystyczne
Dodaj ofertę
Gdzie sp?dzisz Wakacje 2011?
Bieszczady
Beskid Niski
Pogórze
W mie?cie
U rodziny
Ze znajomymi
Wyniki :: Więcej

.:Wiadomości z Podkarpacia

12 lutego 2009 godzina:11.55(Czytań: 1611)
:: Wystawa COP dla przysz?o?ci przed?u?ona do ko?ca czerwca ::
POJAWI?Y SI? NOWE EKSPONATY

Rewelacyjna, nagrodzona Sybill? 2007 wystawa, któr? odwiedzi?o ju? ponad 13 tysi?cy osób, cieszy si? nies?abn?cym zainteresowaniem. Zwiedzaj?cy dziwi? si?, ?e tak imponuj?ca ekspozycja ma charakter czasowy i mo?e znikn?? z kulturalnego pejza?u miasta, gdzie dzi? stanowi najwi?ksz? atrakcj?.
– Obecnie uda?o nam si? zapewni? funkcjonowanie tej wystawy do ko?ca czerwca – mówi Lucyna Mizera, dyrektor muzeum, a zarazem autorka ekspozycji. – Ma?o tego, wystawa ?yje i zyskuje nowe oblicze. Od czasu jej otwarcia otrzymali?my kilka niezwykle atrakcyjnych eksponatów. Od kilku miesi?cy na uliczce oprócz czarnego opla parkuje be?owy fiat 508, produkowany przed wojn? w Polsce. Urz?dzili?my te? na ekspozycji gabinet dyrektora Zak?adów Po?udniowych, wyposa?ony w autentyczne meble z dwudziestolecia mi?dzywojennego. W witrynach sklepowych pojawi?o si? pi?kne szk?o i porcelana w stylu art déco, z utworzonej przez nasze muzeum kolekcji. A najnowszy nabytek, przywieziony par? dni temu, to model polskiego bombowca ?o?. Jest to jedyny tak du?y model tego samolotu – wykonany w skali 1:4, co ma tym wi?ksze znaczenie, ?e do naszych czasów nie zachowa? si? ?aden egzemplarz „?osia”, nigdy nie wykonano te? jego wiernej makiety. Na wystawie znajduje si? ju? oryginalna ?opata ?mig?a znakomitego bombowca.
Bombowiec szybszy od my?liwców
Skonstruowanie i wyprodukowanie samolotu „?o?” by?o jednym z najwi?kszych osi?gni?? polskiego przemys?u zbrojeniowego w okresie mi?dzywojennym. Znakomite na owe czasy osi?gi nowego bombowca: pr?dko?? maks. ponad 400 km/h (by? szybszy od ówczesnych my?liwców!), pu?ap praktyczny 6000 m, zasi?g 1500-2600 km (w zale?no?ci od masy), ?adunek bomb ok. 2500 kg, a tak?e profil laminarny kad?uba (pierwszy przypadek w Polsce i jeden z pierwszych na ?wiecie), sprawia?y, i? by?a to jedna z najlepszych tego rodzaju konstrukcji w ?wiatowym lotnictwie. „?osie” wytwarzane by?y mi?dzy innymi w COP-owskich zak?adach PZL w Mielcu.
Polskie skrzyd?a
Koncepcja produkcji nowego polskiego samolotu pojawi?a si? na skutek konieczno?ci wyposa?enia polskiego wojska w samolot bombowy. Wynika?y one z faktu, i? u?ywane dot?d przez lotnictwo wojskowe maszyny Fokker F VIIB/3m by?y ju? przestarza?e, w dodatku te produkowane na holenderskiej licencji samoloty, to maszyny w z?o?eniu pasa?erskie, za? w Polsce przerabiano je na bombowe. W przemy?le lotniczym pojawi?o si? ju? wówczas mnóstwo innowacji w zakresie aerodynamiki, wykorzystywanych materia?ów, stosowano silniki ze spr??arkami, zmienny skok ?migie?, mechanizacj? p?ata skrzyd?a (klapy, sloty), chowane podwozie. Popularna w owym czasie teoria Douheta, dotycz?ca strategii lotnictwa zak?ada?a, i? g?ówn? jego si?? stanowi? b?d? bombowce. Wielkim zwolennikiem tego pogl?du by? ówczesny dowódca polskich wojsk lotniczych, gen. Ludomi? Rayski.
W efekcie w 1934 roku w Pa?stwowych Zak?adach Lotniczych – Wytwórni P?atowców nr 1 na Ok?ciu rozpocz?? prac? zespó? konstrukcyjny pod kierunkiem Jerzego D?browskiego. Ju? wkrótce przedstawi? on projekt konstrukcji wykonanego w ca?o?ci z metalu, czteromiejscowego ?redniego bombowca, w którym szczególny nacisk po?o?ono na jak najlepsze osi?gi przy maksymalnym ?adunku bomb.
Prototyp i usterki
Budow? pierwszego samolotu przeznaczonego do prób statycznych rozpocz?to w roku 1935, a w kwietniu 1936 uko?czono monta? drugiego egzemplarza, przeznaczonego do lotów. Sukcesywnie trwa?y prac Instytutu Bada? Technicznych Lotnictwa nad korygowaniem niedoci?gni?? i usuwaniem wykrytych usterek. 13 grudnia 1936 pierwszy lot próbny wykona? pilot oblatywacz Jerzy Widawski. Pomimo konieczno?ci pewnych poprawek uznano samolot za dobrze rokuj?cy i dowództwo lotnictwa zamówi?o 30 szt., z terminem realizacji do ko?ca 1938 roku.
Wprowadzano zmiany konstrukcyjne i kolejny prototyp ró?ni? si? podwójnym usterzeniem kierunku, zdublowanymi sterami (dla pilota i dowódcy-obserwatora), zmienion? konfiguracj? pomieszcze? za?ogi, zwi?kszonym polem ostrza?u tylnego strzelca. Nap?dzany by? mocniejszymi silnikami Bristol Pegasus XX (moc 918 KM) – czasem równie? produkowanymi w Polsce ich licencyjnymi odpowiednikami PZL Pegasus XX. Wcze?niejsze wersje wyposa?ano w Bristol Pegasus XII B (moc 873 KM). Zastosowano po raz pierwszy na ?wiecie uk?ad niezale?nego zawieszenia kó? bli?niaczych (projekt in?. P. Kubickiego), umo?liwiaj?cy korzystanie z lotnisk polowych oraz instalacj? hydrauliczn? Meissera. Pierwszy oblot nast?pi? pod koniec 1937 roku. Po badaniach i próbach Wojskowa Komisja Odbiorcza wyda?a zezwolenie na seryjn? produkcj? samolotu bombowego PZL-37 ?o?.
Na salonach europejskich
W maju-czerwcu 1938 samolot w wersji A bis zosta? zaprezentowany na wystawie w Belgradzie, gdzie wzbudzi? du?e zainteresowanie. W grudniu samolot wersji B ten pokazano na XVI Salonie Lotniczym w Pary?u, gdzie odniós? sukces jeszcze wi?kszy, ni? w Belgradzie. Podobno podziwia? go i dobrze si? o nim wypowiada? p?k Charles Lindberg (autor pierwszego przelotu przez Atlantyk, w 1927 roku). Pozytywn? opini? wydali akredytowani w Polsce attache lotniczy.
Pierwsze ?osie trafi?y do jednostek w po?owie 1938. Ich nowoczesno?? wymaga?a szczególnych umiej?tno?ci obs?ugi; w trakcie szkole? mia?o miejsce kilka wypadków. Przez ca?y czas wprowadzano modyfikacje.
Zmiana na stanowisku dowódcy lotnictwa, które obj?? gen. W?. Kalkus, i nastawienie si? na zwi?kszenie liczby my?liwców, sprawi?o, i? zamówienia wojska obj??y tylko 130 szt. ?osi (pierwotnie planowano 180).
Starano si? zainteresowa? samolotami odbiorców zagranicznych. Przygotowano wi?c wersje eksportowe (PZL 37 C i D), z silnikami Gnôme-Rhône 14N01 (970 KM).
W sierpniu 1938 r P-37/III (C), odby? rajd reklamowy po kilku krajach. Pilotowany przez B. Orli?skiego i St. Riessa wykona? rajd ba?ka?ski przez Bu?gari? i Grecj? do Turcji, w czasie którego prezentacja samolotu przed greckimi wy?szymi oficerami lotnictwa i przedstawicielami rz?du na lotnisku Tatoi zaowocowa?a z?o?eniem przez Grecj? zamówienia na „?osia".
Tak?e w sierpniu klucz z?o?ony z 3 "?osi I bis" oraz 1 "?osia I", prowadzony przez gen. Rayskiego, dokona? lotu propagandowego przez Rumuni? do Bu?garii, gdzie na sofijskim lotnisku Buzuriszte zaprezentowano nowy bombowiec w?adzom i przedstawicielom armii bu?garskiej.
Nap?yn??y zamówienia z Jugos?awii, Bu?garii i Turcji; zainteresowanie wykaza?y Dania, Estonia i Finlandia oraz hiszpa?scy republikanie. Do momentu wybuchu wojny nie zawarto jednak konkretnych umów. Sprzedano licencj? na produkcj? PZL 37 belgijskiej firmie "Constructuins Aeronautiques G. Renard" (1938)
?o? w Mielcu
W grudniu 1938 roku rozpocz?to przenoszenie produkcji do zbudowanych w ramach COP-u zak?adów PZL WP-2 w Mielcu. Opó?ni?o to proces produkcyjny. Problemy z radiostacjami, aparatami fotograficznymi, uzbrojeniem strzeleckim i bombowym, celownikami bombardierskimi, wyrzutnikami bombowymi by?y przyczyn?, ?e do wybuchu wojny nie doprowadzono tak naprawd? „?osi” do pe?nej gotowo?ci operacyjnej. Do 1 wrze?nia 1939 r. wyprodukowano ok. 120 maszyn, lecz mia?y one braki w wyposa?eniu. Do jednostek lotnictwa zacz??y trafia? na prze?omie 1938/39, a znaczna ich liczba stacjonowa?a na lotnisku w Ma?aszewiczach k. Brze?cia nad Bugiem, gdzie zespó? pod kierunkiem in?. M. Bu?ora montowa? uzbrojenie. Uzbrojenie defensywne sk?ada?o si? z trzech ruchomych karabinów maszynowych PWU wz. 37 „szczeniak” kal. 7,92 mm, z celownikami FK wz.38, na stanowiskach strzeleckich przednim, dolnym i tylnym. Na ?osiach A i A bis stosowano pocz?tkowo k.m. Vickers F kal. 7,7 mm lub mieszane uzbrojenie obu typów.
Chrzest bojowy
W wojnie obronnej „?osie” wzi??y udzia? w walkach, lecz ich zalety nie zosta?y w pe?ni wykorzystane. Zaanga?owanie w boju utrudnia? skomplikowany system decyzyjny dowodzenia (samoloty podlega?y decyzjom Naczelnego Wodza). „?osie” lata?y pozbawione os?ony my?liwskiej. Kierowane by?y do ataku w niewielkiej liczbie, i to na cele przeznaczone bardziej dla lotnictwa szturmowego („?osie” przeznaczone by?y g?ównie do zwartych nalotów dywanowych), ponosi?y w tych atakach powa?ne straty. Jako inne wady samolotu mo?na wymieni?: brak ??czno?ci pok?adowej mi?dzy cz?onkami za?ogi, utrudniony sposób awaryjnego opuszczania maszyny w locie, s?abe uzbrojenie pok?adowe, brak opancerzenia oraz samouszczelniaj?cych si? zbiorników paliwa.
W trakcie kampanii wrze?niowej dywizjony bojowe wykona?y ??cznie sto trzydzie?ci pi?? akcji, z czego dwadzie?cia pi?? czysto rozpoznawczych. Do najbardziej spektakularnych nale?a?y: sze?? wypraw bombowych na XVI Korpus Pancerny, atakuj?cy w kierunku na Cz?stochow?-Piotrków (wy?om mi?dzy Armi? ?ód? i Armi? Kraków) – Niemcy ponie?li trzydziestoprocentowe straty w ludziach, czo?gach i samochodach pancernych, a ich marsz zosta? na dwa dni powstrzymany; cztery wyprawy bombowe i kilka lotów rozpoznawczych przeciw jednostkom 3 armii gen. Küchlera (XV dywizjon); dwie wyprawy bombowe: najpierw na mosty na Sanie pod Radymnem, nast?pnie w rejonie Radymna na kolumn? samochodów pancernych z XXII korpusu (X dywizjon); dwa ataki na jednostki 18 dywizji piechoty z XI korpusu, maj?ce na celu odci??enie Armii Pozna? i zbombardowanie jednostek 1 dywizji górskiej i 56 dywizji rezerwowej (XV dywizjon). Ogó?em zrzucono sto dziewi?tna?cie ton bomb. Dywizjony straci?y dwadzie?cia sze?? „?osi”, co stanowi?o 58% ogólnej liczby u?ytych samolotów. Poleg?o dziewi?ciu lotników, rannych zosta?o kolejnych sze?ciu, a nie wróci?o z lotów czterdziestu dwóch. Pomimo wszystko „?osie” pomy?lnie zda?y swój bojowy egzamin.
Po bitwie
Kilkadziesi?t maszyn ewakuowano do Rumunii, kilka wpad?o w r?ce Niemców i Rosjan. Niekompletne i uszkodzone samoloty znajduj?ce si? w zak?adach PZL na Ok?ciu i w Mielcu oraz w hangarach 1 Pu?ku Lotniczego zosta?y zniszczone przez polskich robotników. Wykorzystali oni zamieszanie po przej?ciu terenów przez Niemców i zez?omowali je w trakcie porz?dkowania lotnisk.
?aden z tych wyj?tkowych samolotów nie dotrwa? do naszych czasów. Dokumentacj? samolotu, która w piwnicach fabryki w Mielcu przetrwa?a hitlerowsk? okupacj?, zniszczy?y w?adze komunistyczne. Do dzi? zachowa?y si? silnik „?osia”, ?opaty ?mig?a oraz wiele drobnych fragmentów wydobywanych w miejscach upadków „?osi” we wrze?niu 1939 roku.

Wystawa COP dla przysz?o?ci
w hali warsztatów przy ul. Hutniczej 17
czynna do30 czerwca 2009
www.muzeum.stalowawola.pl
www.cop.stalowawola.pl
Źródło: Muzeum w Stalowej Woli Autor: Grzegorz

Galeria zdjęć

Wydrukuj tekst

.:Zobacz także Pobierz wstawkę z listą newsów!


Administracja
Atrakcje turystyczne
Beskid Niski
Informacja Turystyczna
Kolejki w?skotorowe
Media podkarpackie
Muzea
Parki i rezerwaty
Prezentacje Gmin i Powiatów
Roweromania
Szlaki turystyczne
Twierdza Przemy?l
Uzdrowiska
Zamki Podkarpacia
Zielone granice
ZZ Biegi
Podkarpackie
Bilety Autobusowe
Bilety Lotnicze RyanAir
Bilety Lotnicze WizzAir
Ciekawe linki! Zg?o?/Dodaj
Hej! Na Grzyby!
Jaki namiot?
Mapy, Mapa OnLine
O ikonie s?ów kilka
Tanie Bilety Lotnicze
Turystyczna Piosenka
Wyci?gi, warunki narciarskie, pokrywa, temp.
Zamek w ?a?cucie
Księga gości
Forum
Galeria zdjęć
Szukaj...
Apartamenty Rzeszów
Autokar Europa
Bieszczady
Jazda Konna, Konie
Mapa Podkarpacia
Og?oszenia Motoryzacyjne
Portal Rolniczy
Login:

Hasło:

Zapomniałem hasło

Oferty Agroturystyka | Apartamenty | Biura turystyczne | Domki letniskowe i wypoczynkowe | Hotele i Motele | O?rodki wczasowe i wypoczynkowe | Pensjonaty i Pokoje Go?cinne, Kwatery | Pola namiotowe | Przewodnicy i Piloci | P?ywalnie i Baseny | Restauracje i Gastronomia | Sanatoria | Schroniska | Sklepy sportowe i turystyczne | Stadniny koni | W?dkarstwo | Wyci?gi narciarskie | Wypo?yczalnie i inne us?ugi turystyczne | Muzea | Parki | Roweromania | Szlaki turystyczne | Zamki | Grzyby | Uzdrowiska
SERWISY WSPÓŁPRACUJĄCE
         
         
Jeżeli jesteś zainteresowany współpracą z nami napisz do nas.
Copyright © Podkarpacki Portal Turystyczny & kwiateek & gate.cd 2003 - 2021 Wszelkie prawa zastrzeżone
Czas generowania strony: 0.657 secs